“El atmak”

Deyimin arkasında çok güzel bir bedensel imge yatar: el, eylemin organıdır; "el atmak" demek, eli bir işe yaklaştırmak, fiilen müdahale etmek demektir. Bu somut hareket, halk dilinde aktivite başlatmanın metaforuna dönüşmüştür. El atan kişi, sadece konuşmaktan ya da düşünmekten çıkıp eylem alanına girmiştir.

Deyim iş hayatında, eğitim faaliyetinde, sosyal sorunlara müdahalede, sanatsal ya da bilimsel araştırmalarda kullanılır. Bir mühendisin yeni bir projeye el atması, bir öğretmenin geride kalmış öğrencisine el atması, bir hayırseverin sosyal soruna el atması, bir akademisyenin yeni alana el atması — hepsi olumlu yönde el atmaktır.

Deyim olumsuz kullanılabilir: birinin işine gereksiz yere müdahale etmek, dışarıdan birinin aile sorununa karışması, uzman olmayan birinin teknik bir konuya girmesi — bunlar olumsuz "el atma" örnekleridir. Atasözü "Ayağına gelen taşı düşürmek" küçük başlangıçların değerini hatırlatır. Eş anlamlı deyimler arasında "İşe koyulmak", "Müdahale etmek" ve "Başlamak" yer alır. Modern yönetim biliminde "intervention" (müdahale) bu deyimin profesyonel karşılığıdır. Olgun bir tutum, hangi konuya el atılması gerektiğini, hangisine el atmamak gerektiğini ayırt edebilmektir.