Edebiyat ve Kültür Platformu
“Karış karış bilmek”
Deyim anlamı, açıklaması ve örnek cümlesi
Anlamı
Bir yeri, kişiyi ya da konuyu en küçük ayrıntısına kadar tanımak, derinlemesine bilmek anlamında kullanılır. Genellikle uzun yıllar yaşanmış ya da çalışılmış olan alanlarda kazanılan derin bilgiyi ifade eder. Türk dilinde derin bilginin yaygın ifadelerinden biridir.
Kökeni ve Kullanımı
Deyimin arkasında çok güzel bir ölçü metaforu yatar: "karış" elin başparmağı ile küçük parmağı arasındaki uzaklıktır; en küçük ölçü birimlerinden biridir. "Karış karış bilmek" demek, "her küçük noktasını ayrı ayrı bilmek" demektir. Bu somut ölçü metaforu, halk dilinde derinlemesine tanımanın ifadesine dönüşmüştür.
Deyim coğrafi yerlerde (memleket, şehir, mahalle), insanlar (akraba, dost, eş), meslekî alanlarda kullanılır. Doğduğu köyü karış karış bilen yaşlı, otuz yıllık eşini karış karış bilen kişi, mesleğini karış karış bilen usta — hepsi derin bir tanımanın ifadesidir. Türk halk hikmetinde bu tür derin bilgi, gerçek ustalığın işaretidir.
Deyim Türk halk hikmetinde derinleşmenin değerini vurgular. Atasözü "İğneyle kuyu kazmak" sabırlı, derinleşen çabaların değerini hatırlatır. Eş anlamlı deyimler arasında "Avucumun içi gibi bilmek", "Her köşesini bilmek" yer alır. Modern dünyada "to know inside out" (içten dışa bilmek) tam karşılığıdır. Olgun bir gözlem, modern dünyada genellikle "biraz çok şey bilmek"e teşvik edilirken, "az şeyi karış karış bilmek"in çoğu zaman daha değerli olduğudur.
Örnek Cümleler
“Karış karış bilmek” deyiminin anlamı kısaca nedir?
Bir yeri, kişiyi ya da konuyu en küçük ayrıntısına kadar tanımak, derinlemesine bilmek anlamında kullanılır. Genellikle uzun yıllar yaşanmış ya da çalışılmış olan alanlarda kazanılan derin bilgiyi ifade eder. Türk dilinde derin bilginin yaygın ifadelerinden biridir.
Bu deyim nereden gelmektedir, nerede kullanılır?
Deyimin arkasında çok güzel bir ölçü metaforu yatar: "karış" elin başparmağı ile küçük parmağı arasındaki uzaklıktır; en küçük ölçü birimlerinden biridir. "Karış karış bilmek" demek, "her küçük noktasını ayrı ayrı bilmek" demektir. Bu somut ölçü metaforu, halk dilinde derinlemesine tanımanın ifadesine dönüşmüştür. Deyim coğrafi yerlerde (memlek...
Bu deyim nasıl bir cümlede kullanılır?
Bu mahalleyi karış karış bilirim.
