“Önüne arkasına bakmadan”

Deyimin arkasında çok güzel bir görsel imge yatar: "ön" gelecek, "arka" geçmiş demektir. "Önüne arkasına bakmadan" demek, "ne geçmişten ders alan ne geleceği düşünen biçimde" demektir. Bu somut zaman metaforu, halk dilinde düşüncesiz davranışın ifadesine dönüşmüştür. Önüne arkasına bakmadan hareket eden kişi, ne geçmişin tecrübesinden öğrenir ne geleceğin sonuçlarına bakar.

Deyim hızlı satın alma kararlarında, ani romantik kararlarda, dürtüsel iş seçimlerinde, öfke anında alınan kararlarda kullanılır. Önüne arkasına bakmadan iş kuran genç, önüne arkasına bakmadan evlenen biri, önüne arkasına bakmadan ev alan kişi, önüne arkasına bakmadan istifa eden çalışan — hepsi sonradan pişmanlık yaratabilecek kararlardır.

Deyim çoğu zaman uyarı amaçlı kullanılır: "Önüne arkasına bakmadan karar verme." Atasözü "Acele işe şeytan karışır" hızlı kararların sorunlarını hatırlatır. Eş anlamlı deyimler arasında "Düşünmeden", "Dikkatsizce" yer alır. Modern psikolojide "impulsive decision-making" (dürtüsel karar verme) bu deyimin akademik karşılığıdır. Olgun bir tutum, önemli kararlardan önce hem geçmişe hem geleceğe bakmak; en azından bir günlük düşünme süresi tanımaktır.