Deli Tay

Mehmet Bayburt

Bozkır, Gök Tanrı’nın gerdiği devasa bir yaydı ve o yaydan atılan en keskin ok rüzgârdı. Oğuz boyunun genç alplerinden Tunga, obanın uzağındaki kayalık tepede oturmuş, aşağıda tozu dumana katarak süzülen Köylüler ona "Deli Tay" diyorlardı.

Ne bir urgan ona değmişti ne de bir gem ağzına girmişti. Rivayete göre o, yeryüzünün ruhuydu; bozkırın yorulduğu yerde, Deli Tay koşmaya başlardı. Tunga, yerinden kalktı, belindeki kemeri sıktı. Obadakilerin aksine o, tayı zapt etmeye değil, onunla aynı soluğu almaya gelmişti.

Üç gün, üç gece sürdü takip. Tunga su içmedi, gölgede dinlenmedi. Deli Tay, bazen bir ufuk çizgisinde belirdi, bazen Tunga’nın tam arkasında kişneyip rüzgâr olup yok oldu. Tay, bu hayvanın gözleri, kanlı bir gün batımı kadar kırmızıydı.

Kenarında, arkasında hiçbir kaçış yolu kalmadan durduğunu gördü. Hayvanın gözleri, kanlı bir gün batımı kadar kırmızıydı, köpükleri rüzgâra karışıyordu. Tunga, elindeki yayını yere bıraktı, kılıcını kınına soktu. Ellerini iki yana açtı ve diz çöktü. “Ben sana hakim olmaya gelmedim,” dedi sesi bozkırın sessizliğinde yankılanarak. “Seninle sadece, bu geniş göğün altında... aynı yolu yürümeye geldim.”

Deli Tay başını öne eğdi. Yeleleri rüzgârla değil, sanki bir kaderin görünmez eliyle okşanıyordu. Adım adım yaklaştı. Her adımda yer sarsılıyor, Tunga’nın kalbi bozkırın nabzıyla bir atıyordu. Tay, gencin omuzuna başını koydu. O an Tunga, bir insanın değil, kadim bir tarihin ağırlığını hissetti. İkisi tek bir varlık oldular. Ne Tunga tayın efendisiydi ne de tay Tunga’nın bineği. Birbirlerinin yoldaşı, bozkırın iki ayrı nefesi olmuşlardı.

O gün obaya dönmediler. Oğuz ellerinde, zamanla bir efsane yayıldı. Savaş meydanlarında toz bulutu içinden çıkan, yanında sadece rüzgârın duyulduğu, kimsenin yakalayamadığı, kimsenin zapt edemediği bir süvari görülürdü. Deli Tay, Tunga’nın altında bir binek değil; Tunga, Deli Tay’ın özgürlüğünde yaşıyordu. Ve bozkır, o günden sonra bir daha hiç sessiz kalmadı. Toynak sesleri, tarihin en eski türküsünü söylemeye devam etti.