Osmanlıda Kardeş Katliamı 2 Bölüm Ekser Ulema Dahi Tecviz Etmiştir

OSMANLIDA KARDEŞ KATLİAMI 2. BÖLÜM- EKSER ULEMA DAHİ TECVİZ ETMİŞTİR

Efendim, Türklerde saltanat için kardeş kavgaları, katliamlar taaa ilk Türk devletinde bile vardı. İslamiyet öncesinde de vardı İslamiyetten sonra da hep var oldu. 

Osmanlıda?  

Osmanlıda da vardı Fatih Sultan Mehmet’in o meşhur kanunnamesinden önce. 

Mesela kuruluş döneminde Osman Gazi, amcası Dündar Beyi ortadan kaldırdı. 

I. Murad, kardeşleri İbrahim ve Halil’i ortadan kaldırdığı gibi ilk kez evladına kıyan Osmanlı padişahı olarak da tarihe geçmiştir ( Evladı Savcı Beyi öldürtmüştür.)  

Yıldırım Bayezıd, kardeşi Yakup Çelebi’yi boğdurtmuştur. 

Ancak Osmanlı Devleti için hiç unutulmayan travma 1402 Ankara Savaşından sonra başlayıp neredeyse Osmanlı Devletinin henüz kuruluş aşamasında yok olmasına sebep olacak Fetret dönemi olmuştur ki bu dönemde İsa, Musa, Süleyman ve Mehmet Çelebiler arasındaki taht kavgaları devleti neredeyse yıkılma noktasına getirmiştir.

II. Murat tahta çıktığında ise amcası Mustafa’nın isyanı ile karşılaşmış ve ona Düzmece Mustafa adını verip ortadan kaldırmıştır:

Sonra 1451’ de II. Mehmet ( Fatih ) tahta çıktı. İlk iş olarak henüz bebek olan kardeşi Ahmet’i boğdurdu. Sonra 1453’de İstanbul’un feth ettiği gün uzun süredir Bizans’a sığınmış olan Şehzade Orhan’ı ortadan kaldırdı.

Fatih Sultan Mehmet, 1477-1481 Yılları arasında yani ölmeden kısa süre önce Osmanlı İmparatorluğu'nun devlet teşkilatını, saray protokolünü, kadıların derecelerini, vezirlerin ve görevlilerin rütbe ile maaşlarını düzenleyen ilk genel örfi hukuk kanunnamesini yayınladı.

İçinde pek çok kanunların bulunduğu bu kanunnamede Fatih Sultan Mehmet aynı zamanda fiilen zaten var olan kardeş katliamı meselesini hukuki bir çerçeveye oturtmuştu. 

Tahta geçenler zaten kardeş ( ya da hanedan) kanı döküyorlardı ama bundan sonra bu konunun hukuki bir dayanağı da olacaktı zira kanun şöyle diyordu:

"Ve her kimesneye evlâdımdan saltanat müyesser ola, karındaşların nizâm-ı âlem içün katletmek münâsibdir. Ekser ulemâ dahi tecvîz etmiştir. Ânunla âmil olalar."

Günümüz Türkçesiyle: 

"Oğullarımdan her kime saltanat nasip olursa, dünya düzeni (devletin bekası) için kardeşlerini öldürmesi uygundur. Alimlerin büyük çoğunluğu da buna izin vermiştir. Ona göre hareket edilsin."  

Evet, kardeş katli gerek Osmanlılarda gerek diğer Türk Devletlerinde sanki daha önce hiç yokmuş da Fatih Sultan Mehmet’in bu kanunnamesi ile gelmiş gibi yazılır, konuşulur genelde. Çok yanlış… Fatih Kanunnamesi bu kardeş katlini yasal hale getirmiştir o kadar. 

Peki bu kanun şeriata uygun mudur? Dinde, henüz annesi emen bir bebeğin ‘’ İleride fitne çıkarır./ Çıkarabilir. ‘’ diye boğularak öldürülmesi dine uygun olabilir mi? 

Elbette olamaz. 

O zaman böyle bir kanunun dinen uygun olduğuna dair nasıl fetva verilmiş?

Değerli okuyucular!

İşte yanıldığımız hususlardan biri de budur:

Fatih Sultan Mehmet bu kanunu çıkarırken fetva makamından herhangi bir fetva istememiş ki. Padişahların da kendi kanunlarını koyma hakkı vardır ki buna Örfî Hukuk denir. Fatih bu kanunnameyi Örfi Hukuk haklarını kullanarak düzenlemiştir. Eğer kanunnamesinin dine uygun olup olmadığına dair fetva istemiş olsaydı elimizde şöyle bir yazılı fetva olması lazım gelirdi:

SUAL- Kendisine  saltanat müyesser olan şehzade Zeyd’in nizam-ı âlem için diğer kardeşleri Abdullah’ı ve Mustafa’yı ve Bekir’i ve Osman’ı ve varsa diğer karındaşlarını katletmesi şeriata münasip midir diye soruldukta…

EL CEVAB: Allahu alem münasiptir.

Var mı böyle bir fetva? Yok.  

E o zaman Fatih’in bu kanununa dini nitelikli bir kanun, bir fetva diyemeyiz?

Bir fetva diyemeyiz ama ‘’Dini hiç bir özelliği yoktur, tamamen siyasi bir kanundur.’’ da diyemeyiz. Zira ‘’ Ekser ulema tecviz etmiştir ‘’ yani alimlerin çoğu ‘’ Madem ki devletin bekası söz konusudur o halde dinen de sakınca yoktur.’’ Demişlerdir  

Yani? 

Yani henüz emekleme çağında bile olmayan bir bebeğin boğdurularak öldürülmesi dine uygun görülmüştür.

Dahası bu kanunu çıkartarak Osmanlıda kardeş katliamını yasal hale getiren Fatih Sultan Mehmet, İstanbul’u fethettiği için Peygamber müjdesine nail olmuştur yani dünyadayken cennetle müjdelenmiştir. 

Ayrıca bizzat kendisi ‘’ İmtisal-i cahid-i fillah oluptur niyetim / İslamın sırf mücerred gayretidir gayretim ‘’ diye şiir yazarak amacının sadece ve sadece İslama hizmet olduğunu açıklamıştır.

İşte bu noktada kafalarımız karışır. Öyle ya daha bebek olan kardeşi Ahmet’i boğdurarak öldüren II. Mehmet ( Fatih ) nasıl Peygamber müjdesine nail olabilir? Nasıl ‘’ Tüm gayretim İslamı yaymak gayretidir ‘’ Diyebilir. Hepsinden önemlisi ‘’ekser ulema ‘’ nasıl olur da böyle bir katliama cevaz verir? Yani ‘’uygundur’’ der?

Yaptığımız araştırmalarda karşımıza çıkanlar şunlardır:

A) Nizam-ı Alem için taht müyesser olanların kardeşlerini öldürmesi Mesalih-i Mürsele bir konudur. Yani Kur’an’da, Sünnette hakkında hüküm olmayan, icma ve kıyasta da yeri olmayan ama uygulanması halinde fayda sağlayacak bir konudur o sebeple de dinen uygundur. 

B) Ehven-i Şerdir. Yani şehzadeler arasında yapılacak bir çatışmada pek çok insanın ölmesindense devletin bekası için bir ya da birkaç şehzadenin feda edilmesi daha uygundur.

C) Bakara Suresi 217. Ayet’e dayandırılmaktadır. Bu ayette ‘’ Fitne, öldürmekten daha ağırdır.’’ Denmektedir. Yani ileride oluşacak bir fitnedense o fitne oluşmadan fitneye yol açacak olanı öldürmek daha uygun görülmüştür.

D) Peygamberimizin bir hadisine dayandırılmıştır: ‘’ İşiniz bir tek adamın (liderin) elindeyken, birisi gelip birliğinizi bozmak veya topluluğunuzu parçalamak isterse, kim olursa olsun onu öldürün.’’ 

*******

Evet, konu ile ilgili olarak yazılacak o kadar çok şey var ki. Ama bunları gelecek bölüme bırakıp şahsi kanaatimi yazıyorum:

İster devletin bekası densin ister Nizam-ı Alem; adına ne derseniz deyin bir bebeğin,  anasını emerken alınıp boğdurularak öldürülmesi cinayettir.  

Böyle bir şey ‘’ “Bir cana kıymaya veya YERYÜZÜNDE FESAT ÇIKARMAYA KARŞILIK OLMASI DIŞINDA, kim bir kimseyi öldürürse bütün insanları öldürmüş gibi olur.’’ Ayetine( Maide Suresi 32. Ayet ) dayandırılarak meşrulaştırılamaz. [ Tekrar ediyorum: Bu benim kanaatimdir. Günahıyla sevabıyla beni bağlar. ]  

Ancak?

Ancak her şehzade katli de cinayet değildir. 

Şöyle bir örnekle bugünkü bölümü noktalayayım:

Babasına isyan edip İran Şahına sığınan, sonra da İran şahından teslim alınan Kanuni oğlu Bayezıd’ın boğdurulması bir katliam-cinayet değildir. Ama Bayezıd’ın henüz daha bir yaşına bile girmemiş oğlu Süleyman’ın boğdurularak öldürülmesi katliamdır-cinayettir. Yaşları 17 ile 2 arasında değişen diğer altı şehzadenin boğdurulması da öyle…

Devam edecek…