KÝTAP YÜKLÜ EÞEKLER

Günlük yaþantýmýzda sýklýkla “kitap yüklü eþekler” sözünü duyarýz ancak bu söz üzerine ne kadar düþünür, ne kadar yorum yaparýz acaba? Bu konuya ben dört boyutta bakýyorum ve kendimce çýkarýmlarda bulunmak istiyorum. Makalemin geliþme bölümünde ne anlama geldiðini Yüce Kitabýmýz Kuran ayetiyle daha anlaþýlýr hale getirmek istiyorum.

Ben konuya dört açýdan bakacaðým:

a-) Eþek, bir binek ve yük taþýyýcý hayvandýr. Belki de insanoðlunun en aðýr iþlerine koþulan güçlü, güçlü olduðu kadarda inatçý bir hayvandýr. Özellikle köy ve kýrsal bölgelerimizde insanlar, eþeklerden faydalanýrlar. Yüce Allah, eþeði, atý, deveyi, katýrý, filleri ve mandalarý insanlarýn aðýr iþlerde kullanmasý; bazýlarýný da etinden, sütünden faydalanmasý için yaratmýþtýr. Özellikle çiftçiler bu hayvanlarý kullanarak zor iþlerini kolaylýkla yapmaktadýr.

b-) Ýnsanlarýn çoðunluðu, iyiliði ve yardýmseverliði yüreðinde taþýyan ve bu uðurda bazý bedeller ödeyen insanlarý da “eþek” olarak nitelemektedir. Halk deyimiyle “enayi” yerine koymaktadýr. Bu tutum ve davranýþlar, insan fýtratýyla uyuþmayan ve Allah’ýn rýzasýndan sapmaya sebep olacak kötü bir duygu, iðrenç bir benzetmedir. Yüreklerinde iyilik taþýyanlara “enayi” ya da “eþek” benzetmesi yapanlarýn vicdanlarýnda insanlara sevgi, saygý ve yardým gibi ulvi amaçlar olmadýðý için hep aþaðýlama amacý güderler. Bu duruma ters bir perspektiften bakacak olursak eðer; bana göre de bu tür insanlar eþeðin önde gidenleridir. Zira onlar, vicdanlarýnda kötülüðü taþýdýklarý için “kötülük taþýyan eþeklerdir”

c-)Ýnsanlar arasýnda bencil, çýkarcý ve fýrsatçý çok sayýda insan vardýr. Nokta kadar menfaat karþýsýnda virgül gibi eðilmeyi büyük bir meziyet sanýrlar. Bu tür insanlar için nasýl elde edilirse edilsin kazanç kazançtýr. Ýþte bu tür karakteri arýzalý insanlar, kolaylýkla kullanýlabilir ve yönlendirilebilirler. Kendisinden yapýlmasý istenilen iþlerin kirliliðine, kanunlara uygunluðu ya da etik deðerlere uygunluðu hiç önemli deðildir. Bu tür iki ayaklý eþeklerin sýrtýna ne kadar yük vurursanýz vurun, “bu kadarý da aðýr olur” demez; beli kýrýlana kadar o yükü taþýr ve alacaðýný alýr; tüm yorgunluðunu da unutur.

d-) Yine insanlar arasýnda okumaya, araþtýrmaya kendini adayan insanlar vardýr. Bu tür insanlar, bilgisini daima kendine saklar. Edindiði bilgilerden hiç kimseye öðretmez. Onlara göre herkese öðretirse kendi bilgeliðinin bir kýymetinin kalmayacaðý vehmine kapýlýrlar. Bu iþin bir yönü. Diðer yönü ise bilgi birikimlerini daima kazanç elde etmek için kullanýr. Bu tip insanlar genellikle hacý-hoca takýmýndan çýkmaktadýr. Yanlýþ anlaþýlmasýn; her hacý-hoca takýmýndan bahsetmiyo-rum. Benim kastettiðim muskacý müptezellerdir. Bazý hacý-hoca takýmý da bir cenaze söz konusu olduðunda para karþýlý-ðýnda cenaze evinde ya hatim indirir ya da Yasin suresini okur. Ýþte bu tür çakma din adamlarý Kuran’da yeri olmayan fal, büyü ve kehanet gibi günümüzde yaygýn olan ve Allah’ýn “þeytan iþi pislikler” olarak belirttiði iþleri rahatlýkla yapabil-mektedirler. Kuran’ýn hakikatlerinden kopuktur ve Kuran gerçeði ile etrafýndaki insanlarý aydýnlatmazlar. Kim bilir, belki de bu tür insanlarýn vicdanlarýný þeytani iþler kapladýðýndan Kuran’ýn aydýnlýk yüzünü görememiþlerdir. Ýþte ben, bu sebepten dolayý bu tür sakallý-cübbeli, Kuran’dan nasipsizleri “kitap yüklü eþekler” olarak görüyorum.

Çýkarcý-dinci müptezeller dýþýnda, insanlarýn günlük hayatlarýnda kullanabilecekleri ve insanlara kolaylýklar saðlayacak bilgiler de insanlardan saklanýr. Çünkü kendisi o iþin “piri” olarak bilinmek ister. Herkesin o iþi bildiði bir yerde ne pirliði kalýr, ne de ustalýðý Bu konuyu mesleklerden ayrý tutarak belirtiyorum. Zira meslekler eðitimle elde edilir ve geçimlik bir rýzýk kapýsýdýr ve hemen her insanýn kolaylýkla öðrenebileceði pratik bir iþ deðildir…

Sözlük anlamýna bir bakalým: “Bilgiyi kendi adýna ve insanlýk adýna faydalý hale getirme becerisi hatta isteði bulunma-yan, anlaþýlmasý zor bireyler için kullanýlan deyim.” Ýþte bu tür insanlar, kitap ya da bilgi yüklü eþeklerdir.

Bir de Kuran ayetleriyle konuyu anlamaya çalýþalým: “Kendilerine Tevrat yükletilip de sonra onu taþýmayanlarýn duru-mu, kitaplar taþýyan eþeðin durumu gibidir. Allah'ýn ayetlerini yalanlayanlarýn durumu ne kötüdür. Allah, zalim toplumu doðru yola iletmez.” Cuma suresi 5. Ayet.

Sahih olduðu ileri sürülen bir hadiste Hz. Muhammed (sav) þöyle söylemiþtir: "Boynuzsuz koyunun, boynuzlu koyundan hakkýný alacaðý gün gelecektir." 

Ayet ve hadisin bize verdiði mesajlarý kendimize saklamadan, nerede bir zulüm hüküm sürüyorsa, zalimleri uyarmak gibi sorumluluðumuz vardýr, çünkü insanlar eþref-i mahlûkattýr. Ýnsan denilen mahlûk, emrindeki çalýþanlarý, emrinde çalýþtýrdýðý yük hayvanlarýný, hatta kedi ve köpek gibi ev ve sürü bekçiliði yapan ve insanlarýn da dostu olarak gördüðüm hayvanlarýn haklarý verilmelidir. Bu hayvanlara þefkatle muamele edilmelidir. Taþýyamayacaðý yükler altýnda ezilmeme-lidir. Bu hayvanlarýn da Mahkem-i Kübra’da kendisine eziyet/iþkence yapanlardan mutlaka hesap soracaktýr.