Felsefe Yapmak

Öğrenciliğimizden beri felsefe hep soğuk, mesafeli, gereksiz ve boş düşünceler yumağı olarak gelmiştir bizlere. Belli başlı bazı filozofların kuramlarının ezberletilmesi ve felsefenin sadece bu filozoflardan ibaretmiş gibi sunulması, bu dersi sıkıcı hâle getirmektedir. Oysa bizim her sözümüz, eylemimiz, hatta fikirlerimiz bile birer felsefenin ürünüdür.

Okuduk, öğrendik, ezberledik ve kitapta kalsın demek değildir felsefe. Onu yaşar ve uygularız. Şöyle ki:

"İyi bir araba alacağım."

"İyi bir ev alacağım."

"İyi bir eş bulacağım."

"İyi bir işe gireceğim."

Görüldüğü gibi "iyi bir..." ile başlayan cümlelerin sonu gelmez. Ancak iyinin ölçütü nedir?

Araba örneğinden yola çıkarsak; kimine göre kilometresi düşük arabalar iyidir, kimine göre az yakan arabalar iyidir, kimine göre kazasız ve hasarsız arabalar iyidir, kimine göre yedek parçası her yerde bulunan arabalar iyidir, kimine göre de konforlu arabalar iyidir. Böyle uzar gider...

Günümüz insanının yakasını tüketim alışkanlıkları ve dijital bağımlılık bırakmıyor. Bilinen bir markanın en son çıkan cep telefonunu alıp özelliklerini anlata anlata bitiremiyor. Ona göre o an için en iyi telefon o. Ancak aradan üç veya beş yıl geçiyor, aynı marka farklı özelliklere sahip yeni bir telefon üretiyor ve sistem sizi yeni  telefon almaya teşvik ediyor. Bu şekilde yıllarca kullandığınız telefon "kötü", almaya niyetlendiğiniz yeni telefon ise "iyi" oluyor.

"İyi bir işe gireceğim." Peki, zihnimizde iyi bir iş nasıl canlanıyor? Yapması kolay olan iş mi, maaşı yüksek olan iş mi, tüm sosyal haklara sahip olan iş mi, sürekliliği olan iş mi, yoksa kendinizi geliştirip başka işlere yelken açacağınız iş mi veya patronu ya da personeli anlayışlı olan iş mi?

İnsanoğlu hayatı boyunca iyiliğin, güzelliğin, başarının, gücün, paranın ve huzurun peşinde koşar. Ancak bunların mutlak bir ölçütü yoktur.

"Felsefe bizim ne işimize yarayacak?" diyenlere de güzel bir cevap olsun: Felsefe, kendimizi ve çevremizi tanımamızı sağlar. Korkunun ecele faydası yoktur. Korkarak bazı meselelerin üzerine gitmemek gerçekleri değiştirmez; bilakis kendimizle yüzleşmemize de engel olur.

Aslanların beğenmeyip yemediği leş, kargalar için en iyi yiyecek; kargaların beğenmeyip yemediği kemikler ise itlerin en iyi yiyeceği olabilir.

Felsefe yapmaktan, felsefe konuşmaktan ve felsefe araştırmaktan ne korkalım ne de korkutalım. Şunu da unutmayalım: İnsan, kendinin hem düşmanı hem de kahramanıdır.