Siyanür Var Girmeyin

Çok sayıda medyanın başlığıydı: "Siyanür var, girmeyin!"  Karaman'da boşanma aşamasındaki bir çiftin ölüm haberiydi: Siyanür var, girmeyin!

Bu haber mesleğim icabı farklı bir şekilde dikkatimi çekti: Siyanür!

Siyanür çok zehirli bir kimyasal maddedir. Eskiden çalıştığım bölümlerin kimyasal maddelerin bulunduğu dolaplarında bulunurdu. Siyanür bulunan ambalaj maddesi bile itici olurdu; üzerinde açık ve net şekilde çok zehirli olduğu yazılı olurdu. Bu yetmezmiş gibi, ölü kafatası amblemiyle de uyarılırdı.

Böylesi zehirli bir madde o eve nasıl girdi peki?

Bakkaldan, manavdan veya eczaneden kolayca temin edilebilecek bir madde değildir. Bu tür ürünler ya laboratuvarlarda veya (ağır) sanayide kullanılır. Alışı, satışı ve kullanımı çeşitli kurallara ve denetimlere tabidir. Her isteyenin kolayca elde edebileceği bir madde değildir.

Bütün bunlara rağmen Karaman'daki eve girmiş, evin hanımının hayatını kaybetmesine yol açmış.

Siyanürün o eve nasıl ve hangi yollarla girdiği, kim tarafından ve nasıl temin edildiği elbette yetkili makamlarca araştırılmalıdır.

Zehirlenen, hayatını kaybeden bir kadın; annesiz kalan üç çocuk ve evladını, kardeşini kaybeden bir aile var ortada. Böyle bir olayda yalnızca olayın doğrudan faili değil, varsa ihmali veya hukuka aykırı davranışı bulunan diğer kişilerin sorumluluğunun da hukuk çerçevesinde araştırılması gerektiğini düşünüyorum.

Umarım devlet, siyanürün kaynağına ulaşır ve varsa usulsüz bir şekilde temin edilmesi veya satılması konusunda sorumluluğu bulunan kişi ya da kişileri tespit eder. Burada mesele yalnızca zehirli bir maddenin ticareti değildir. Ortada bir insan hayatı, üç çocuk ve acı içinde kalan bir aile vardır.

Bu ve benzeri olaylarda sadece katilin sorumlu olmadığını düşündüǧümü 5 yıl önce yazmıştım: "Kadın cinayetlerinin diğer sorumluları."

Bu yazıda bir kadının cinayete kurban gitmesinin çoğu zaman bardağın son damlası olduğunu izah etmiştim. Bazı kadın cinayetlerinin ardından kadının, mesela babası habere çıkıp şöyle  böǧürmüştü:

"Kızım en az 10 yıldır işkence görüyordu!"

Demek bir kadın 10 yıl boyunca bir psikopat tarafından işkence görecek ama ne yakın akrabası ne de devlet bu zulmü durduramayacak?

Elbette devletin şiddet uygulayan ve ciddi tehdit oluşturan kişileri durdurabilecek imkânları vardır. Ancak bunun için tehditlerin ve şiddet vakalarının zamanında bildirilmesi, yapılan başvuruların ciddiyetle değerlendirilmesi ve gerekli tedbirlerin alınması gerekir. Yetkililerin duyarlı olması gerekir. 

Şu saatten sonra sorumluluğunu yerine getirmediği iddia edilen yakın akraba, komşu, arkadaş ve kamu görevlilerinin de olayın özelliklerine göre sorumluluklarının araştırılması gerektiğini  ve gerektiǧinde CEZALANDIRILMALARI gerektiǧini düşünüyorum. Yaşanabilecek bir cinayet veya ağır şiddet olayını önceden bilen ve hukuken bildirimde bulunması gereken kişilerin gerekli başvuruyu yapıp yapmadıkları da incelenmelidir.

Elbette insanların,  cani veya katil de olsa, telefonlarında veya bilgisayarlarında kimlerle ne paylaştığı gibi kişisel verilerin incelenmesi de ancak hukukun öngördüğü usuller çerçevesinde yapılmalıdır. Ancak ciddi bir tehlikenin önceden bilindiğine dair bilgi varsa, bunun da yetkili makamlarca değerlendirilmesi gerekir. Konuyu izah edeyim.

Daha birkaç ay önce hapishanedeki bir mahkûm, eşini ölümle tehdit ediyor. Çıkınca ilk işinin eşini öldürmek olduğunu söylüyor. Çıktığı gün eşini öldürüyor.

Sonrasında "Bu cani tek sorumlu değil, onu çıkaran da mesul" şeklinde tartışmalar yaşanıyor.

 İddialarım hukuka ters olabilir. Ama benim için evvela insan hayatı gelir! Benim için evvela çocukların huzuru, mutluluğu, sevinci önemlidir.

Eğer mevcut hukuk sistemi insanları: canilerden, psikopatlardan daha başka vahşilerden yeterince koruyamıyorsa, hukuk sisteminin insan hayatını daha etkin koruyacak ve caydırıcılığı artıracak şekilde yeniden değerlendirilmesi gerektiğini düşünüyorum.

Tıpkı trafik kurallarını hiçe sayarak insanların hayatını tehlikeye atan sürücüleri kontrol altına almak ve insan güvenliğini sağlamak amacıyla cezaların ve denetimlerin artırılması gibi...