Yapay Zekaya Biat

Elbette yapay zekâ kullanımına karşı değilim. Hâşâ! Tam tersine, yapay zekânın çok önemli bir teknoloji olduğuna bizzat şahidim. Çok karmaşık ve zor hesaplamalar birkaç saniye içinde yapılabiliyor. Yapay zekâ bir çeşit ansiklopedi gibi kullanılarak saatler sürecek araştırmalar birkaç dakikaya, hatta saniyelere indirilebiliyor. Günlük hayatta, eğitimde, bilimde ve iş hayatında büyük kolaylıklar sağlıyor. Bu nedenle yapay zekâyı mutlaka  kullanalım; ama aklımızı devre dışı bırakmadan kullanalım.

Şimdi mevzu bahis olayı izah edip insanların yapay zekaya nasıl biat ettikleri anlatılacaktır.

İki Hollandalı, Lynn ve Gio, geçen martta Dubai’dedir ve bölgedeki gerginliğin tırmanması nedeniyle Dubai’den çıkamazlar. Uçuşlar askıya alınmıştır. Oysa bölgedeki gerginlik ve her an savaş çıkabileceği zaten bilinmektedir. Lynn ve Gio balkondan havada roketleri görürler. Belki patlama seslerini bile duymuşlardır. Fakat savaşın başlayıp başlamadığını haberlerden kontrol etmek yerine yapay zekâya sormayı tercih ederler:

“Chat, savaş resmen başladı mı?”  Yapay zekâ ise savaşın resmen başlamadığını iddia eder.

Burada asıl dikkat çekici olan, yapay zekânın verdiği cevaptan ziyade insanın davranışıdır. Bir insan havada roketleri gördüğü hâlde kendi aklına ve gözlemine güvenmeyip yapay zekâya “Savaş başladı mı?” diye soruyorsa burada ciddi bir sorun var demektir.

Sahi, havada roketlerin uçması normal bir durum mudur?

İnsan gördüğü gerçeği bile yapay zekânın onayına ihtiyaç duyar hâle gelmişse, artık mesele yapay zekâ kullanmaktan çıkmış, aklı kiraya vermeye dönüşmüş demektir. Her konuda yapay zekânın hükmünü beklemek ve verilen cevabı sorgulamadan kabul etmek, yanlıştır.

Bütün bu kolaylıklara rağmen dikkatli olmak ve yapay zekânın verdiği bilgilerin doğruluğunu sorgulamak gerekiyor. Çünkü yapay zekâ her şeyi bilmez. Daha önemlisi, bilmediği bir konuda her zaman “Özür dilerim, bu konuda bilgim yok Efendim.” demez. Bazen yanlış bilgiyi doğruymuş gibi sunabilir. Buna yapay zekâ halüsinasyonu denir.

Yapay zekâ nedir? Nasıl çalışır? Kimlerin kontrolündedir? Hangi verileri toplar? Bu veriler nasıl değerlendirilir? Yapay zekânın sınırları nelerdir?

Bu gibi sorular hakkında hiçbir bilgi sahibi olmadan hayatın her alanında yapay zekânın hükmüne başvurmak, teknolojiyi kullanmak değil; teknolojinin insanı yönlendirmesine izin vermektir.

En basit konuları bile yapay zekâya sorup aldığı cevabı hiçbir şekilde sorgulamadan yüzde yüz doğru kabul edenler kusura bakmasınlar; bu artık sadece yapay zekâ kullanmak değildir: bu yapay zekâya biat etmektir.

Önemine binaen tekrar ediyorum: bu çok tehlikeli bir gelişmedir, makineye, proğrama yani yapay zekaya  biat etmektir!