Eskinin Tebeşiri Şimdinin Kamerası

Eskiden bir öğretmenin tek mesleki deformasyonu, ceketinin dirseklerine ve parmak uçlarına sinen beyaz tebeşir tozu olurdu. Dersin heyecanı tahtaya sığmaz, tebeşir gıcırtısı kulak tırmalar, bazen havada uçuşan tozlar ders boyu hapşırtırdı. Kimsenin aklına o toz bulutunu estetik bir filtreyle süslemek gelmezdi; çünkü sahne dört duvardan, seyirci de sıralarda oturan kırk çift gözden ibaretti.

Şimdilerde ise sınıfların havası epey değişti; tebeşirin yerini akıllı tahtalar alırken, öğretmen kürsülerinin hemen yanına görünmez bir tripot kuruldu sanki. Artık bazı derslikler bir öğrenme yuvasından ziyade, her an "Kayıt!" sesinin yankılanabileceği bir dizi setini andırıyor. Zil çaldığında ders başlamıyor; açı ayarlanıyor, ışık kontrol ediliyor, en sempatik tebessüm takınılıyor ve "Evet arkadaşlar, bugünkü eğlenceli etkinliğimizde..." repliğiyle çekim start alıyor. Öğretmenlerimizin emeğine, çağdaş vizyonuna ya da dersi sevdirme çabasına asla  laf etmiyorum; şüphesiz bugün de harika eğitimler veriliyor, çocuklar pırıl pırıl yetişiyor. Fakat anlamadığım şu: Sınıf içi mizah, ne ara milyonluk izlenmelerin malzemesi oldu?

Eskiden bir öğrencinin verdiği komik bir cevap ya da yaptığı sevimli bir sakarlık, sadece o sınıfın hafızasında tatlı bir anı olarak kalırdı. En fazla öğretmenler odasında bir çay eşliğinde gülünür, orada biterdi. Şimdiyse arkaya eklenen popüler bir fon müziğiyle, mahcup bir tebessüm birkaç saat içinde "viral" listelerine taşınıyor. Kamera açısını kollamaktan derse odaklanamayan çocuklar, kadraja girmek için rol kesen afacanlar ve "Acaba bu hareketim keşfete düşer mi?" gerginliği yaşayan sıralar... Bir çocuğun sınıftaki en doğal, en savunmasız, belki de büyüyünce hatırlamak istemeyeceği hallerini beğeni butonlarına teslim etmek, modern eğitim anlayışının neresine düşüyor, kestirmek güç.

Tebeşir tozu üzerinizden bir fırça darbesiyle uçup giderdi; kokusu biter, lekesi silinirdi. Ancak dijital dünyanın kamerası kayıttayken, arkada silinmesi çok daha zor izler kalıyor. Eğitimi teknolojiden ya da çağın dinamiklerinden koparmaya gerek yok; yenilik baş tacı. Ama keşke sınıflar yine sadece öğrencinin ve öğretmenin paylaştığı o korunaklı, mahrem alan olarak kalsa. Zira bir çocuğun gözündeki öğrenme ışıltısı, hiçbir sosyal medya bildiriminin ya da "kalp" yağmurunun veremeyeceği kadar sahici ve paha biçilmez.