Online Üye
Online Ziyaretçi
05.01.1975’de vefat eden Arif Nihat Asya anısına…
ARİF NİHAT ASYA’NIN HAYATI, KİŞİLİĞİ VE ESERLERİ
Özet
Bu makalede Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının önemli şairlerinden Arif Nihat Asya’nın hayatı, kişilik özellikleri, fikir dünyası ve edebî eserleri ele alınmaktadır. Asya, özellikle millî ve dinî temaları merkeze alan şiirleriyle tanınmış; “Bayrak Şairi” olarak Türk edebiyatında müstesna bir yer edinmiştir. Çalışmada, şairin biyografik arka planının edebî kişiliğine etkisi incelenmiş; şiir anlayışı, kullandığı ölçüler, temalar ve dil özellikleri değerlendirilmiştir. Ayrıca eserleri türlerine göre sınıflandırılarak Türk edebiyatındaki yeri ortaya konulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Arif Nihat Asya, Cumhuriyet Dönemi Şiiri, Millî Edebiyat, Dinî Şiir, Bayrak Şiiri
GİRİŞ
Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı, farklı ideolojik ve estetik yönelimlerin bir arada bulunduğu zengin bir dönemdir. Bu dönemde bazı şairler Batılı şiir anlayışlarına yönelirken, bazıları millî ve manevî değerleri merkeze alan bir çizgiyi sürdürmüştür. Arif Nihat Asya, ikinci grupta yer alan ve bu yönüyle dikkat çeken bir şairdir. Onun şiiri; tarih, millet, vatan ve İslâm inancı etrafında şekillenen güçlü bir fikir zemini üzerine kuruludur.
I. HAYATI
Arif Nihat Asya, 7 Şubat 1904 tarihinde İstanbul’un Çatalca ilçesinde doğmuştur. Küçük yaşta babasını kaybetmesi, hayatının erken dönemlerinde yalnızlık ve yoksullukla tanışmasına neden olmuştur. Bu durum, şairin iç dünyasını derinden etkilemiş; şiirlerinde sıkça görülen hüzün ve iç muhasebenin temel sebeplerinden biri olmuştur.
Eğitimini Darülmuallimin’de (Öğretmen Okulu) tamamlayan Asya, uzun yıllar öğretmenlik yapmıştır. Adana, onun edebî kimliğinin olgunlaştığı şehir olarak öne çıkar. Bu dönemde yazdığı şiirler, millî duyarlılığı yüksek bir şair olarak tanınmasını sağlamıştır. 1950–1954 yılları arasında milletvekilliği yapan Asya, siyaseti mesleği hâline getirmemiş; daha çok fikir ve sanat alanında var olmayı tercih etmiştir. 5 Ocak 1975’te Ankara’da vefat etmiştir.
II. KİŞİLİĞİ VE FİKRÎ YAPISI
Arif Nihat Asya, karakter itibarıyla içine dönük, disiplinli ve tavizsiz bir kişiliğe sahiptir. Hayatı boyunca şahsî menfaatlerden uzak durmuş; inandığı değerleri savunmaktan geri durmamıştır. Onun dünya görüşü, İslâm ahlâkı ve Türk tarih şuuruna dayanmaktadır.
Asya’nın milliyetçilik anlayışı, romantik ve tarih merkezlidir. Millet kavramını yalnızca sosyolojik bir yapı olarak değil, ortak inanç, kültür ve kader birliği olarak ele alır. Batı medeniyetine karşı bütünüyle reddiyeci olmayan şair, taklitçi modernleşmeye eleştirel yaklaşır. Bu yönüyle Mehmet Âkif Ersoy ve Yahya Kemal Beyatlı ile aynı düşünce ikliminde değerlendirilir.
III. EDEBÎ KİŞİLİĞİ VE ŞİİR ANLAYIŞI
1. Şiir Dili ve Biçim
Arif Nihat Asya, hem hece hem de aruz ölçüsünü başarıyla kullanmıştır. Şiirlerinde sade bir dil tercih etmekle birlikte, bu sadelik yüzeysellik anlamına gelmez. Kelimeler, tarihî ve dinî çağrışımlarla derinleştirilir.
Hitabet gücü yüksek olan şiirleri, zaman zaman bir nutuk, zaman zaman bir dua niteliği taşır. Bu özellik, onun şiirini sadece okunur değil, aynı zamanda seslenir kılar.
2. Tematik Yapı
Asya’nın şiirlerinde öne çıkan başlıca temalar şunlardır:
“Bayrak”, “Fetih Marşı” ve “Dua” temalı şiirleri, Türk edebiyatında millî şiirin temel metinleri arasında yer alır.
IV. ESERLERİ
1. Şiir Kitapları
Bu eserlerde lirizm ile epik anlatım iç içedir.
2. Nesir Eserleri
Nesirlerinde kısa, yoğun ve veciz bir anlatım hâkimdir.
SONUÇ
Arif Nihat Asya, Cumhuriyet dönemi Türk şiirinde millî ve manevî değerleri estetik bir bütünlük içinde sunan önemli bir şairdir. Hayatı, kişiliği ve eserleri incelendiğinde; onun şiiri bir sanat faaliyeti olmanın ötesinde, bir şuur ve sorumluluk alanı olarak gördüğü anlaşılmaktadır. Bu yönüyle Asya, Türk edebiyatında hem şair hem de fikir adamı kimliğiyle kalıcı bir iz bırakmıştır.
KAYNAKÇA