Bir Yaz Gecesi Hatırası
Velhâsıl o râhımızdaki cennet gecesinden
Hâtır bana yalnız iki şey kaldı: O lâkin
Bir hatıra ki sermedi, bir hatıra ki senden.
Beş zambak ufak bir tatlı sâkin koyu nehir
Geçtikçe yüzünden bana aksetti çocukluğun,
Bir nağme idin, sen ki bu kalbe ne hoş geldin
Bir kış gecesi rûyâ, ufukta sönen son şafak yâ...
Edebi İnceleme
Ahmet Haşim’in nostaljik ve hayalî gece şiirlerinden biridir. Şiir, geçmişte yaşanmış bir yaz gecesinin hatırasının, sevgilinin yokluğunda nasıl da gerçek üstü, "sermedi" (ezelî) bir güzelliğe dönüştüğünü anlatır.
"Mehtâb iri güller ve senin en güzel aksin" açılışı, üç temel imgenin (ay ışığı, güller, sevgilinin aksi) bir araya getirilmesiyle Haşim sembolizminin temel renk paletini sergiler.
"Beş zambak ufak bir tatlı sâkin koyu nehir / Geçtikçe yüzünden bana aksetti çocukluğun" mısraları, sevgilinin yüzünden yansıyan masum bir güzelliği nehir suyundaki zambaklara benzetir. Çocukluk burada bir innocence, bir ilk hâl olarak çağrışım yapar.
"Bir kış gecesi rûyâ, ufukta sönen son şafak yâ..." kapanışı, yaz gecesi hatırasını bir kış gecesi rüyası gibi uzaklaştırır. Yaz-kış kontrastı, hatıranın gerçek vakitten kopuşunu vurgular.