Sebep

Anadolu, tarih boyunca çok sayıda medeniyete ev sahipliği yapmıştır. İlk akla gelenler; Osmanlılar, Türk beylikleri, Selçuklular, Bizanslılar, Romalılar ve Perslerdir. Tarihin daha derinlerine indiğimizde ise Hititler, Lidyalılar ve Urartular da karşımıza çıkar.

Bunların yanı sıra, tarih sayfalarında adı pek anılmayan daha birçok topluluk da Anadolu’yu yurt edinmiştir.

Bu uygarlıklar yollar, köprüler, sarnıçlar, evler, kaleler, hamamlar, mezarlıklar ve daha nice eserle donatılmış şehirler kurmuşlardır. Ancak kuraklık, kıtlık, doğal afetler, iç savaşlar veya düşmanlarına yenilmeleri gibi sebeplerle tarih sahnesinden çekilmiş; kurdukları şehirleri ve medeniyetleri geride bırakarak gitmişlerdir. Buna rağmen eserlerinin bir kısmı ya da tamamı bulundukları yerde kalmıştır.

Farklı uygarlıklara ait eserlerin yok olmasının başlıca nedenleri; erozyon, deprem, kum fırtınaları, yangınlar, yağmalama ve savaşlar sırasında gerçekleştirilen yıkımlardır.

Her medeniyetin geride bıraktığı tarihi eserlerin zamanla kaybolmasının nedenlerini açıklamaya çalıştım.

Ancak günümüzde, bu gerekçelerden oldukça farklı bir sebeple de tarihi eserlerin yok olup gittiğine tanık oluyoruz.

Üstat Ahmet Tek’in makalelerinde de dile getirdiği gibi, Karaman’da Türk uygarlıklarına ait kale, çeşme, hamam ve tarihi evlerin kaderlerine terk edildiği; her geçen gün biraz daha yıpranıp harap olduğu açıkça görülmektedir.

Bu gidişle, bugün gözlerimizin önünde eriyip giden bu eserleri gelecek kuşaklar yalnızca fotoğraflardan görebilecektir.

Peki, Türk medeniyetlerine ait bu eserler neden kaderlerine terk edilmiştir?

Karaman terk edilmiş virane bir şehir değildir. Aksine, 250 bini aşkın nüfusa sahip bir ildir.

Yunan orduları Anadolu’yu işgal ettiklerinde birçok yeri yakıp yıkmıştır. Günümüzde İsrail’in Filistin ve Lübnan’da gerçekleştirdiği yıkımlar buna benzer örnekler olarak gösterilebilir. Ancak Karaman işgal altında değildir. Türkler tarafından yönetilen bir Türk şehridir.

Deprem, sel veya kum fırtınası gibi doğal afetler de söz konusu değildir. Keza imkânsızlıklardan bahsetmek de güçtür; çünkü Karaman ekonomik açıdan güçlü bir şehirdir. Ayrıca çok sayıda hayırsever Karamanlı iş insanı bulunmaktadır. Yeter ki bu konuda bir çalışma başlatılsın.

Neticede sade bir vatandaş olarak gördüğüm gerçek şudur: Karaman’daki Türk medeniyetlerine ait tarihi eserler, ne yazık ki yine o medeniyetlerin torunları tarafından göz göre göre yok olmaya terk edilmektedir.

Sebep ?

Verzonden vanaf Outlook voor Android