ÜÇÜNCÜ  HAN-I  YAĞMA

16  Mayıs  1919  Tarihinde  Mustafa  Kemal Paşa  Bandırma  adlı  bir  vapurla  İstanbul’dan  Samsun’a  doğru  yola  çıkmıştı.  Bu  yolculuk  ile  başlayan  Milli  Mücadele,  sonunda  zafere  ulaşmış  ve  16  Mayıs  1919 un  üzerinden  tam  yedi  sene  geçmişti.  Yani  takvim  yaprakları  16  Mayıs  1926  yı  gösteriyordu.

Bu  yedi  senelik zaman  zarfında  o  kadar  büyük  değişiklikler  olmuştu  ki…Mesela  1 Kasım  1922 de  Saltanat  kaldırılmış,  17  Kasım  1922 de  padişah  VI.  Mehmet  Vahdettin  yurt  dışına  kaçmış,  29  Ekim  1923 de  Cumhuriyet  ilan  edilmiş,  3  Mart  1924 de  Halifelik  kaldırılmış  ve  16  Mart 1924  Tarihi  itibariyle  Türkiye  Cumhuriyeti  topraklarında  Osmanlı  hanedanından  bir  tek  Allahın  kulu  bırakılmamış,  hepsi  yurt  dışına  sürülmüştü.

Evet  takvim  yaprakları  16  Mayıs  1926  yı  gösterdiği  gün  Mustafa  Kemal   bir  yurt  gezisindeydi  ve  o  günkü  durağı  Adana’ydı.

Kendisine  önemli  bir  haber  getirildi.  Haberi  veren  kişi  bunu  bir  müjde  gibi  sunmuş,  son  Osmanlı Padişahı  VI  Mehmet  Vahdettin’in  öldüğünü  söylemişti.  Ama  Mustafa  Kemal  böyle  bir  habere  sevineceğine  tam  tersi  üzülmüş  ve  ‘’ Çok namuslu bir adam öldü İsteseydi Topkapı'nın bütün cevahirini götürür ve öyle bir ordu kurup geri dönerdi ki "  demişti.[ Bunları  Murat  Bardakçı  söylüyor.]

Atatürk  gerçekten  16  Mayıs  1926 da  ölen son  Osmanlı  Padişahı   Vahdettin’in  arkasından  böyle  bir  şey  demiş  olabilir  mi?

İşin  doğrusu  hemen  bir  yıl  sonra  irad  ettiği    büyük  Nutuk’a  baktığımızda   Mustafa  Kemal’in  Sultan  Vahdettin  için  ‘’ Çok  namuslu bir  insan  öldü’’  Demiş olması  mümkün  görünmüyor.  Çünkü  hiç  bir  insan  ‘’  Çok  namuslu  ‘’  olduğuna  inandığı  bir  insan  için  bir  yıl  sonra  ‘’ sefil,  aciz,  anlayıştan  yoksun,  korkak, yaratık’’  Gibi  ifadeler  kullanmaz.

Dahası  Sultan  Vahdettin  Yurt  dışına  çıkar  çıkmaz  Atatürk’ün  emriyle  yaptırılan  ilk  iş  derhal  Topkapı  Sarayındaki hazinelere  ve  kutsal  emanetlere  baktırmak  oluyor.  Yani  yurt  dışına  saraydan  bir  şeyler  kaçırdı  mı,  özellikle  de  kutsal  emanetler  bölümünde  olan  ve  halifeliğin  simgesi  sayılabilecek  nesnelerden  yanında  götürdüğü  var  mı?  Bir  insan  ‘’Dünyanın  en  namuslu  insanı ‘’  Olarak  gördüğü  kişi  hakkında  böyle  bir  zan  besler  mi?[Bu  kısmı  da Tarihçi  Prof  Metin  Hülagü  söylüyor]

Yani  iki değişik  görüş  var.  Ancak  konuyu  madem  ki  buraya  getirdik  o halde  buradan  devam  edelim.

Öncelikle  padişah  Vahdettin  yurt  dışına  giderken   ne  kadar  bir  para  ya  da  değerli  eşya  götürdü?

Saltanatın  kaldırılmasının  hemen  akabinde Osmanlı  Hanedanından  olup  yurt  dışına  ilk  giden Sultan  Vahdettin,  eşya  olarak  hiç  bir  şey  götürmedi  dersek  yalan  olmaz.  Para  olarak  ise  en  son  şahsi  maaşı  olan  50.000  Tl  yi  götürdü  ki  bu  paranın  tamamı  da  para  değil  önemli  bir  kısmı  İngiliz  ve  Fransız  bonolarıydı.  [Faydalandığım  kaynağın yazıldığı  2007  yılı  itibariyle  bu  para  ve  bonoların  toplam  değeri 215.000 Tl  idi ]

Evet…Dünyanın  en büyük  imparatorlarından  birisiniz,  dünyanın  en  güçlü  devleti  olan  İngiltere’nin  yardımları  ile  yurt  dışına  kaçıyorsunuz,  elinizin  altında  muazzam  bir  servet  var  ama  sadece  215.000 Tl  götürüyorsunuz  yanınızda.. 

Ancak..Hemen  belirtelim  Vahdettin  ölünceye  kadar  saltanat  davasından  vazgeçmiş  değildir. Nitekim  o  yurt  dışına  çıkışını  hep  hicret  olarak  görmüş Aynen  şöyle  demiş  yurt  dışına  çıkışı  ile  ilgili olarak:

”Akıllı ve münevver kimseler fiilen, irsen ve istihkâken hilafet ve saltanat makamında bulunan (ki bu dünyadaki en büyük ve en ehemmiyetli makamdır) bir sultanın vatana hıyanet etme emel ve hırsına kapılmasını nasıl izah edebilirler? Bu makamın ve özellikle hilafetin şeref ve haysiyetini muhafaza etmek için tahtımı muvakkaten (geçici olarak) terk ettim, refah ve rahatımı bir kenara attım. Saltanattan ve vatandan ayrılmamın sebebi uyguladığım siyasetin hesaba çekilmesinden korktuğum için değil, canımı, şerefimi kurtarmak içindir. Güç yetiştirilmeyecek şeylerden uzak durmak peygamberimizin sünnetidir.’

Yukarıdaki  sözlerinden de  anladığımız  kadarıyla  Padişah  Vahdettin  belki  de  ‘’  Nasıl  olsa  geri  döneceğim’’  Ümidiyle  yanında  o  215.000 Tl dışında  hiç  bir  şey  götürmemiştir.

Peki  3 Mart  1924 de  haklarında yurt  dışına  sürgüne  gönderilme  kararı  çıkarılmış  olan Osmanlı  hanedanının  diğer  mensupları  ( eşikteki  beşikteki  toplam  155 kişi) yurt  dışına  gönderilirken  yanlarında  ne  götürdüler?  Ya da  bir  şey  götürdüler  mi?

Hemen  belirtelim:

Eşya  olarak  bir  bavula,  valize  ne  kadar  ne  sığdırılabilirse  onu  götürdüler.  Gidecekleri  yurt  dışında  çıplak  dolaşmayacaklarına  göre  de  valizlere,  bavullara  ancak  kendi  eşyalarını, elbiselerini  yerleştirebildiler.  Zaten  kanun  çıkar  çıkmaz  son  halife  Abdulmecit,  hiç bekletilmedi  derhal  4  Mart  1923 de yurt  dışına  gönderildi.Handedanın  diğer  mensuplarına  da  sadece  10  gün  süre  tanınmıştı.

İşte  bu on  gün süre  içinde  Osmanlı  hanedan  mensupları  kendilerine  ait  şahsi  eşyaları alelacele elden  çıkarmaya  başladılar.  Önlerinde  fazla  zamanları  olmadığı  için  kim ne  veriyorsa ona  razı  oldular  ve  mesela  pek  çok  tablo,  resimle  hiç  alakası  olmayan  insanlara  oldukça  ucuz  fiyata  satıldı. Tam  anlamıyla  bir yağma  yaşandı  o  günlerde. 

Yani  3 Mart 1924 -  16  Mart 1924  tarihleri  arasında  Osmanlı  hanedanı  yakın  tarihinin  üçüncü yağmasını  yaşıyordu.

Birinci  yağmayı  Sultan  Abdülaziz  tahttan  indirildiğinde,   II.  Yağmayı  Sultan  II.  Abdülhamit  tahttan  indirildiğinde  yaşamış  ve  bu  yağma  tarihe  Yıldız  Yağması  olarak  geçmişti. O  ikinci  yağma  öylesine  bir  yağmaydı  ki  en  büyük  Abdülhamit  düşmanı  Tevfik  Fikret’i  bile  isyan  ettirmiş  ve  hepimizin   ‘’Yiyin  efendiler  yiyin’’  Diye  bildiği  ‘’Han-ı  Yağma’’ Şiirini  yazmasına vesile  olmuştu.   

Üçüncü  yağma  ise  1924 yılında yaşıyordu.  Tabii  ki  tüm  bunlara  ‘’Milletin  olan,  millete  dönmüştü’’  Diyen  de  olacaktır  ama  olay  ‘’  Milletin  olanın  millete  dönmesi’’ değildi.  Kapanın  elinde  kalıyordu  her  şey. 

Yağmalanan  eşyaların  büyük  bir  kısmı  yurt  dışına  çıkarıldı  yabancılar  tarafından.  Yurtta  kalanlar  kim  kaptıysa  onun  elinde  kaldı.  Sonraki  yıllarda  ise  müzayedelerde  satıldı  tekrar.

Peki  onca gayrımenkul  ( yani  taşınamaz mal)   ne  oldu? Öyle  ya  Osmanlı  hanedanına  ait  taşınabilir  mal  mülk  böylece  yağma  edilmişti  ama  taşınamaz  mal  mülk  ne  olmuştu?

İşte  bunu  anlayabilmek  için  3 Mart  1924 de  Osmanlı  Hanedanının   yurt  dışına  çıkarılışı  ile  ilgili  kanuna  bakmak  gerekir.

Bu  kanunun  tabii  ki  tüm maddeleri  bu  konuyla  ilgili  değildir  ama  bilgi  edinilmesi  açısından  ben  tüm  maddeleri  yazıyorum,  bu  arada  Osmanlı  hanedanının  gayrımenkulleri  ile  ilgili olarak nasıl  bir  uygulama  yapılmış  onu da  göreceğiz.

“Hilâfetin ilgâ ve Hanedan-ı Osmanî’nin Türkiye Cumhuriyeti  memaliki haricine çıkarılmasına dair kanun

Kabul tarih:3 Mart 1924 (hicri 26 Recep 1342)(rumi 3 mart 1340)

Kanun no:431