TÜRKLER VE ÝSLAM DÝNÝ

               (Bu konunun yazýmýnda Derin Tarih Dergisi’nin Türkler Nasýl Müslüman Oldu baþlýklý dosyasý ve Zekeriya Kitapçý’nýn Belleten’de yayýnlanan Hadislerde Türkler baþlýklý makalesinden faydalanýlmýþtýr.) 

            Rivayete göre Peygamber Efendimiz(sav) Hendek savaþýnda bir Türk çadýrýnda kalmýþtýr. Asr-ý Saadet’te Türkler Göktürk hakanlýðý bünyesinde birleþmiþ olarak Orta Asya’da göçebe halinde yaþýyorlardý. Otlaklarýn azalmasý,Çinliler ve Moðollarýn baskýlarýndan dolayý Batý’ya doðru göç etmeye baþladýklarýnda ise Arabistan yarýmadasýna hiç uðramadýlar. Yaþayýþlarý itibarýyla bol yaðmur alan geniþ otlaklara ihtiyaçlarý vardý,bu sebeple Arabistan yarýmadasý göçebe Türkler için cezbedici bir coðrafya deðildi. Yine de Ýslamiyet öncesinde cahiliye Araplarý ile Türkler bir birlerini tanýyorlardý. Müslümanlarýn Bizans’ý (Hristiyan olduklarý için) müþriklerin Sasanileri tuttuklarý hatta bahse girdiklerini biliyoruz:(Ýbn Cerir, Abdullah Ýbn Mesud, kanalýyla konuyla ilgili þu bilgiyi veriyor: Abdullah Ýbn i Mesud: "Farslar Rumlar'ý yenmiþlerdi. Müþrikler Farslar'ýn Rumlar'ý yenmesini arzuluyor, Müslümanlarsa, Kitap Ehl-i ve dinlerine daha yakýn olmalarýndan ötürü Rumlar'ýn Farslar'ý yenmesini arzuluyorlardý."En yakýn bir yerde. Onlar bu yenilgilerinden sonra yeneceklerdir" ayeti indiðinde, müþrikler; Ey Ebubekir! Arkadaþýn Muhammed birkaç yýl içinde Rumlar'ýn Farslar'ý yeneceðini söylüyor, ne dersiniz? dediklerinde; O: "Doðrudur" dedi. Onlar: "Bahse girelim mi?" dediler (Baþka bir rivayette bahisleþme olayýnýn "falakü" çekiminden sayýlarak haram kýlýnmadan önce gerçekleþtirmiþtir) ve haklýnýn anlaþýlmasý için yedi sene beklemek üzere, dört diþi deve üzerine sözleþtiler. Yedi sene geçti, hiçbir þey olmadý. Müþrikler bu duruma sevindiler, Müslümanlara bu durum aðýr geldi. Olay Peygamberimize -salât ve selâm üzerine olsun- iletildiðinde: "Size göre `birkaç yýl' ne kadardýr?" diye sordu. "On’dan az olan" dediler. O: "Git bahse konu olan malý arttýr,süreye de iki yýl ekle" dedi. Ýki yýl geçmeden kervanlar, Rumlar'ýn Farslar'ý yendiði haberini getirdiler. Müslümanlar sevindiler. Fizilalil Kuran)

            Bu uzun savaþta Göktürkler ve Hazarlar Bizans tarafýný tutarken Avarlar Ýran tarafýný tutmuþlardý. Sasani-Bizans savaþlarýnýn geleceði hakkýnda Rum suresinin ilk üç ayeti nazil olmuþtur.

Rum Suresi

1-Elif,lam,mim,

2.Rumlar,yenildi.
3.Araplarýn bulunduðu bölgeye en yakýn bir yerde onlar, Halbuki onlar, bu yenilgilerinden sonra birkaç yýl içinde galip geleceklerdir.
4.Onlarýn bu yenilgilerinden önce de sonra da emir Allah'ýndýr. O gün müminler de Allah'ýn yardýmýyla sevineceklerdir.

            Peygamber Efendimizin bazý hadislerinde Türklerden olumsuz bahsedilse de bunlar Hz. Ömer (ra)döneminde baþlayýp Emeviler’in sonuna kadar süren Türk-Arap savaþlarýndan dolayý uydurulmuþtur. Cahiliye Araplarý Türkleri kahraman ama acýmasýz,Ýslamiyet için tehlikeli bir millet olarak görüyorlardý. (Ramazan Þeþen,Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üni. Emekli Öðr.Üyesi-Derin Tarih,2016 Þubat)

            Ramazan Bey’in zannediyorum ki,Peygamber Efendimizin(sav) Türklerden olumsuz bahsedildiðini söylediði hadisler,Türklerin tarif edildiði hadisler olsa gerek. Peygamber Efendimiz (sav) rivayet edilen hadislerinde sadece Türkleri tarif etmiþtir:(Nitekim Tevarihi Ali Selçuk adýndaki kýymetli anonim bir yazmada aynen þöyle denilmektedir:”Raviler rivayet ederler ki,Oðuz kavmi Türkistandayken þekilleri Moðol çehre idi ve lehçeleri dahi onlara yakýn idi, çün Ýran zemin ve Rum ve Þama geldiler þekiller Tacik çehre ve dilleri revan ve yumuþak oldý idiler,

            Zekeriya Kitapçý Belleten’in 189-192 sayýlarýnda Peygamber Efendimizin Türkler’i konu alan hadislerini incelediði makalesinde uzun zaman göçebe olarak yaþayan ve büyük meblaðlara ulaþan mal (hayvan sürüleri) varlýklarý için Arabistan topraklarýnýn hiçbir zaman cazip ve elveriþli bir coðrafya olmadýðýný belirtir.

            Yaþanýlan coðrafyanýn uzaklýðý,Türklerin göçebe olmalarý,bu yüzden Arabistan’a yollarýnýn düþmemesi gibi sebeplerden Peygamber Efendimizin ashabý arasýnda bildiðimiz kadarýyla Türk yoktur. Ancak gerek cahiliye döneminde gerekse Müslüman olduktan sonra ticaretle uðraþan ve Arabistan’a köle olarak getirilen deðiþik etnik guruplardan olayý  Araplar Türkleri tanýmaktaydýlar. Peygamber Efendimiz (asv) çocukluðundan itibaren ticaretle uðraþtýðýndan dolayý Arabistan’ýn pek çok yerine gitmiþti. Türk’leri ayrýntýlý tarif etmesi bunu göstermektedir. Anlaþýlacaðý üzere Peygamber Efendimizin(sav) Türkler ve gelecekleri hakkýnda mutlak bilgisi vardý. Müslüman olarak aksini düþünmemizin de bir mantýðý yoktur.

            Adnan Demircan’ýn Derin Tarih Dergisinin 2016 Þubat sayýsýnda aktardýðýna göre Nevevi Peygamber Efendimizin(asv) Türkler hakkýndaki hadislerini mucize olarak deðerlendirmiþtir. Demircan’a göre Peygamberimizin Türkleri ayrýntýlý tarif ettiði,Kütüb-ü Sitte’ye girmiþ hadisi þeriflerinden birisinin metni þu þekildedir.”Siz küçük çekik gözlü,kýrmýzý yüzlü,basýk burunlu çehreleri sanki örs üzerinde dövülmüþ  ve üzeri derilerle kaplanmýþ saðlam kalkanlar gibi bir kavim olan Türklerle savaþmadýkça kýyamet kopmayacaktýr;siz kýldan örülmüþ çorap giyen bir kavimle savaþmadýkça kýyamet kopmayacaktýr. ”Özellikle daha sonraki zamanlarda gerek H.z.Ömer gerekse Hz. Muaviye'nin ordularýna Türklerle savaþmamalarýný emretmelerine sebep bir diðer Hadis-i þerif þu þekildedir: Türkler size dokunmadýkça siz de onlara dokunmayýnýz” (Adnan Demircan,Ýst Ünv, Ýlahiyat Fak,Derin Tarih,2016 Þubat)

            Türklerle ilgili hadisleri Ebu Hüreyre (ra)nin nakletmesi de ayrýca önemlidir. Ayrýca daha sonraki yýllarda gerek Hz. Ömer (ra)-A. Demircan'ýn bir televizyon programýnda anlattýðýna göre(05/07/2019 tvnet) Hz. Ömer Müslüman olmadan önce kabilesi adýna elçilik yapan ve ticaret sebebiyle Arap yarýmadasýný gezen okur,yazar olan,son derece kültürlü bir insandýr-gerekse Hz. Muaviye’nin ordularýný Türklerle savaþmaktan men etmeleri,buna sebep olarak Peygamber Efendimizden (sav) duyduklarýný göstermeleri çok önemlidir. Ebu Hureyre ise Ashabý Suffa içinde olup,uzun yýllar Mescidi Nebevi’de Peygamber Efendimize en yakýn durumda bulunmuþtur. Ve her duyduðunu nakletmiþtir. Yine Ebu Hureyre’den nakledilen ve Sahihi Buhari’da geçen bir hadisi þerif þu þekildedir.

            (Ebu Hureyre’den rivayet edildiðine göre Hz. Peygamber buyurmuþtur ki,Sizler küçük çekik gözlü, kýrmýzý benizli,yatýk burunlu,çehreleri sanki(örs üstünde döðülmüþ)ve üzeri derilerle kaplanmýþ (saðlam) kalkanlar gibi bir kavim olan TÜRKLERLE çarpýþmadýkça kýyamet kopmayacaktýr. Yine sizler kýldan çarýk(ve çoraplar)giyen bir kavimle(TÜRK) çarpýþmadýkça kýyamet kopmayacaktýr.) Bu hadisi þerif ayný þekilde Müslim’de de bulunmaktadýr.

            Araplarýn Türklerle olacak münasebetlerini düzenleyen Sünen-i Ebu Davud’da bulunan þu hadisi þeriftir:(Abdullah b. Büreyde'nin babasýndan rivayet edildiðine göre Hz. Peygamber buyurmuþtur ki; þüphesiz çekik gözlü bir kavim(olan Türkler)le çarpýþacaksýnýz. Onlar sizleri üç defa sürüp kovalayacaklar ve sonunda sizlere Arabistan yarýmadasýnda yetiþeceklerdir. Birinci istilada onlarýn önünden kaçanlar(mutlak bir felaketten) kurtulacaklardýr. ikinci takib de ise bazýlarýnýz kaçýp kurtulacak bazýlarýnýz ise helak olup gideceklerdir. Üçüncüde,ise onlarýn istilalarýnýn kökü kesilecek (istilalarý sona erecek)tir. Nuaym b. Hammad Kitabül fiten isimli kitabýnda benzer bir hadisi þerifi þu þekilde nakleder:(Hz. Peygamber þöyle buyurmuþtur: Benim ümmetimi öyle bir kavim sürüp kovalayacaktýr ki:Onlarýn yüzleri (yuvarlak ve)enli,gözleri(çekik ve ) küçük,çehreleri sanki üzeri derilerle kaplanmýþ kalkanlar gibidirler. Onlar üç defa Arabistan yarýmadasýna kadar ilerleyeceklerdir. Ýlk istila da onlarýn önlerinden kaçanlar kurtulacaktýr. Ýkinci(istilada hücuma uðrayanlardan) bazýlarý helak olacak ve bazýlarý da canlarýný kurtaracaklardýr. Üçüncü istilada ise onlarýn kökleri kesilecektir.(artýk istilalarý son bulacaktýr)Ýþte onlar TÜRK’lerdir. Nefsim yedi kudretinde olan Allaha yemin ederim ki Türkler (çok yakýn bir gelecekte)atlarýný Müslüman mescidlerinin direklerine baðlayacaklardýr.)Kaynaklarda Peygamber Efendimizin Göktürk hakanýna Ýslam’a davet mektubu yazdýðý rivayetleri bulunmaktadýr.(Alýntýlar için Doç. Dr. Zekeriya Kitapçý-Belleten Sayý 189-192)

            Bu alýntýlardan varabileceðimiz yegane sonuç;Peygamber Efendimizin(sav) ashabýna Türkler hakkýnda ayrýntýlý bilgiler verdiði ve onlarý mecbur kalmadýkça Türklerle savaþmaktan sakýndýrdýðýdýr. Kaynaklarda  Halife Hz. Ömer'in komutaný Ahnef bin Kays’ýn emrindeki ordunun Ceyhun nehrine ulaþmalarýna önce sevindiði ardýndan Keþke Horasan’a doðru bir ordu göndermeseydim. Keþke bizimle Horasan topraklarý arasýnda ateþten bir deniz olsaydý,diyerek bu üzüntüsünü açýkça beyan ettiði,yaptýðý durum deðerlendirmesinin ardýndan Ahnef bin Kays’a:Sakýn Ceyhun Nehrinin öte tarafýna tecavüz etmeyiniz. Horasan’a hangi þartlar altýnda girdiðinizi çok iyi     biliyorsunuz,ayný þartlarla orada kalmaya devam ediniz. Böylece zaferiniz de devam etmiþ olur. Hem sakýn daha ileri giderek nehrin öte tarafýna geçmeyiniz,sonra darmadaðýn (periþan) olursunuz. þeklinde emirname gönderdiði;

            Buna benzer bir durumun Emevi halifesi Muaviye zamanýnda olduðu, Ermeniye valisine yazdýðý mektupta þu ifadeleri kullandýðý: Ýdarendeki araziye Türklerin akýn ve yaðma ettiklerinden bunun üzerine onlarýn arkalarýna takib kuvvetleri sevkettiðinden ve bu takibcileri yaðma edilen þeyleri onlarýn elinden geri almýþ olduklarýndan bahsedip duruyorsun. Anan sana matem tutsun!Sakýn bir daha böyle bir harekette bulunma. Türkleri kýþkýrtma ve onlardan sakýn bir þeyler almaya çalýþma. Çünkü ben Rasulullah’dan iþittim,buyurdular ki;Türkler yavþan otu biten yerlere,yani Arabistan’ýn aþaðý kesimlerine kadar ilerleyeceklerdir, þeklindeki ifadeleri kayýtlara geçmiþtir.

            Tarihi kaynaklarý incelediðimiz zaman Türklerin pek çok kavimin aksine kýlýç zoruyla deðil gönül rýzasýyla, kendi istekleriyle Ýslam dinini kabul ettiklerini anlýyoruz. Emevilerle Türkler arasýndaki savaþlar sýrasýnda Ýslamiyetin Türkler arasýnda yayýlmasý neredeyse sýfýr noktasýndaydý. Emevilerin vergi gelirleri ve Arap olmayanlara köle muamelesi yapma hevesleri dinamik bir hayat yaþayan Türkler için savaþlar,yenilgiler ve kýlýç zoru bir iþe yaramamýþtýr,  üstelik yapýlan savaþlarda Türk kavimleri maðlup durumunda olmadýklarý gibi galip sayýlabilecek durumdadýrlar.

            Türklerin Ýslam’ý kýlýç zoruyla deðil pek çok kavmin aksine gönül rýzasýyla kabul ettikleri tarihi kayýtlarla sabittir. Türkler yeni baðlandýklarý Ýslam dinini safiyane duygularla yaþamýþlardýr.

          Türklerin Ýslam toplumuyla yakýn iliþki içine girmesi Abbasiler-Çinliler arasýndaki Talas Meydan savaþýnda Karluk Türklerinin Abbasilerin tarafýnda savaþarak Çinlilerin maðlubiyetinde etkili olmalarýndan sonradýr. Abdülkadir Satuk Buðra Han’ýn kabilesiyle birlikte Müslüman olmasý Türklerin ilk büyük çaplý Ýslam’a giriþi sayýlmaktadýr. Yine de Türk kavimlerinin tamamen Ýslam’ý kabul etmeleri 300 yýl gibi bir zamanda gerçekleþmiþtir. Tufan Gündüz)

            Türklerin Ýslam’ý kabul ederek kabileler halinde Müslüman olmalarý Dünya tarihini kökünden etkilemiþtir. Binli yýllardan itibaren Türkler temelde savaþçý karakterleri sebebiyle Ýslam memleketlerinin sahibi Ýslam dininin hadimi oldular. Türklerin elbette ki tek vasýflarý savaþçýlýklarý deðildi. Benois-Mchin’e göre Göçebe Türklerin devletler kurma ve idaresinde fýtri kabiliyetleri vardýr ve en eski edebi eserlerinin adýnýn Kutadgu Bilik (Hikmet-i Hükümet adýný taþýmasý tesadüf deðildir.(Benoist-Mchin,s.31-Yýlmaz Öztuna,Türkiye Tarihi Cilt 3)

            Türkler bazýlarýnýn iddialarýnýn aksine Ýslamlaþmakla milli karakterlerini deðiþtirerek asimile falan olmadýlar. Araplaþmadýlar.Baþta Mekke,Medine ve Kabe olmak üzere Ýslam kültürüne olan düþkünlükleri Ýslam dinini en uygun þekilde yaþamak yolundaki gayret ve samimiyetlerinin tezahüründen ibarettir. Yüce Rabbimiz Kur’aný Kerim’in Al-i Ýmran suresinde açýkça buyurduðu gibi kendini sevmenin þartý olarak Resulüne (asv)uymayý þart koþmuþtur.Ve Resulüne(asv) itaat etmeyi kendisine itaat etmenin hemen ardýndan zikretmiþtir.

            De ki: "Eðer Allah’ý seviyorsanýz bana uyun ki Allah da sizi sevsin ve günahlarýnýzý baðýþlasýn. Allah çok baðýþlayýcý, çok esirgeyicidir."Ali Ýmran Suresi,31)diðer ayette ise Yüce Rabbimiz kendine ve Resule itaat edilmesini,yüz çevirenlerin kafir olacaðýný bizlere emretmektedir.(De ki: "Allah’a ve resule itaat edin." Eðer yüz çevirirlerse bilsinler ki Allah kafirleri sevmez. Al-i Ýmran : 32) Nisa suresinde ise Peygamberlerin itaat edilmek üzere gönderildiðini bildirir,(Biz her bir peygamberi, Allah’ýn izniyle, ancak kendisine itaat edilmesi için gönderdik. Eðer onlar kendilerine kötülük ettiklerinde sana gelseler de Allah'dan baðýþlanmayý dileselerdi, peygamber de onlar için maðfiret dileseydi,elbette Allah’ý ziyadesiyle affedici ve esirgeyici bulurlardý. Nisa,64) Nisa suresinin bir sonraki ayetinde ise Peygamberimize itaat etmedikçe iman etmiþ olmayacaðýmýzý bildirmiþtir.(Hayýr, rabbine andolsun ki, aralarýnda çýkan anlaþmazlýk hususunda seni hakem kýlýp sonra da verdiðin hükümden içlerinde hiçbir sýkýntý duymaksýzýn onu kabullenmedikçe ve boyun eðip teslim olmadýkça iman etmiþ olmazlar. Nisa:65)
            Resul-i Ekrem Efendimiz , muhtemelen övünç vesilesi olarak algýlanmamasý ve sonraki dönemlerde Hristiyanlýkta görüldüðü gibi aþýrý telakkilere yol açmamasý için kendisinin üstünlüðünü dile getiren beyanlara fazla yer vermemiþse de birçok hadis mecmuasýnda Peygamber sevgisine dair bazý ifadeleri mevcuttur. “Sizden hiçbiriniz beni babasýndan, evladýndan ve bütün insanlardan daha çok sevmedikçe iman etmiþ olamaz” mealindeki hadis (Buhari, “Ýman”, 8; Müslim, “Ýman”, 69)

            Türklerin Ýslam dinine olan baðlýlýklarý her türlü takdirin üstündedir. Bu gün bile toplumuzda Ahmet, Mahmud,Mehmet ve Mustafa isimleri en çok tercih edilen isimlerdir.

          Osmanlý’nýn Peygamber sevgisini her zaman canlý tutmasýna en bariz örnek Bursa Ulu Cami imamý Süleyman Çelebi’nin yazmýþ olduðu Mevlid olarak bilinen Vesiletün Necat’týr. Ýran’dan Bursa’ya gelen ” bir vaiz Bakara suresinin 285. ayetini açýklarken peygamberler arasýnda bir fark bulunmadýðýný, bu sebeple Hz. Muhammed’in Hz. Ýsa’dan ve diðer peygamberlerden üstün olmadýðýný söyleyince cemaatten bazýlarý vaize karþý çýkmýþ, tartýþmalar büyümüþ, bu arada Süleyman Çelebi, “Ölmeyip Ýsa göðe bulduðu yol / Ümmetinden olmak için idi ol” beytini söylemiþ, halkýn çok beðendiði bu beyti, daha sonra büyük bir aþkla Hz. Peygamber’in sevgisini terennüm edecek ve onun hayatýnýn bazý bölümlerini içine alacak þekilde geliþtirerek eserini tamamlamýþtýr.(DÝA)Süleyman Çelebi’nin Peygamber sevgisiyle yazdýðý ve okuduðu Vesiletün Necat(Mevlid) 550 yýldan fazla bir zamandýr Türk insanýnýn gönlünde yer etmiþtir. Ýnsanýmýz Peygamber sevgisiyle yazýlan Vesiletün Necat’ý bir insanýn yazdýðý her hangi bir þiirden çok fazla sevmiþ ve beðenmiþtir.

            Türkler çocuklarýna Muhammed ismini çoðunlukla edebinden vermemiþtir. Kýzgýnlýk anýnda kötü söz söylememek için ayný kökten gelen Mehmed ismini tercih etmiþtir. Hicaz demiryolu yapýlýrken çekiçlere keçe sarýlmasý Peygamber sevgisi ve yaþadýðý yerlere duyulan edebin zirvesidir adeta. Osmanlý tarihinde Peygamber sevgisiyle alakalý yüzlerce menkýbe bulabilirsiniz. Bu sevgi Osmanlý’yý Ýslam dininin hizmetkarý,koruyucusu pozisyonuna çýkardý ve bu yüzden Avrupa yüz yýllarca Türk ve Müslüman’ý özdeþleþtirdi.

            Abdülkadir Özcan’ýn da belirttiði üzere; Evlad-ý Fatihan denilen ve Rumeli’ye iskan edilen Müslüman Türk kabilelerin güzel komþuluk iliþkileri olsun gerekse yerel yöneticilerin adil davranýþlarý Batý toplumunda Türk ve Müslüman algýsýný birleþtirdi. Kemal Karpat’ýn da ifade ettiði üzere Batý yüzyýllar boyu Türk ve Müslüman terimini ayný manada kullandý. Özcan’a göre  Osmanlý devletinin Batý’daki karþýlýðý Türk Devleti Kanuni Sultan Süleyman’ýn ise Grand Turc (Büyük Türk’tür)

             Osmanlý devletinin hükümran olduðu sivil Avrupa toplumunda da ayný algý yerleþti. Avrupa’da bir gayri Müslim Müslüman olduðunda ona Türk oldu denilirken Sýbyan mekteplerinde Ýslam’ýn beþ þartý Türklüðün beþ þartý gibi algýlanmýþ ve söylenmiþtir. 20.yüzyýlýn yüz karalarýndan Sýrp-Boþnak savaþýnda savaþ Sýrp-Müslüman savaþý olarak algýlanmýþ ve bu þekilde ifade edilmiþtir. Gerçekten Türklük ve Ýslamiyet zamanla et ve týrnak gibi birbirinden ayrýlmaz iki unsur olmuþ, Macarlar,Gagavuzlar,Bulgarlar ve Finler gibi Müslüman olmayan kavimler Türk kabul edilmemiþtir.(Abdülkadir Özcan)

            Ýsimleri anýlan kavimlerde kendilerini Türk olarak kabul etmemektedirler. Mesela Macarlar kendilerini ayrý bir ýrk gibi gördükleri Hunlarýn torunlarý olarak kabul ederken,Bulgarlar kendilerini ayrý bir ýrk kabul ettiklerinden yüz yýllardýr süren Türk düþmanlýklarýna devam etmektedirler. Profesör Özcan’ýn ifade ettiði gibi özdeþleþme 20 yüzyýlda da devam ediyordu. Sosyal Medyada Aliya Ýzzetbegoviç’e isnad edilen”: Sýrplar bize Türk derlerdi. Onlar için bütün Müslümanlar Türk’tü. cümlesini HÜSNÜ DEMÝRCAN Belleten’in 286. sayýsýndaki yazýsýnda teyit etmektedir.” Kendi tercihleri ile bir kültür devrimi gerçekleþtiren ve Avrupa kültürü ile farklýlaþan Boþnaklar artýk Sýrplarýn gözünde bir nevi “Türk” olmuþlardýr.” Ayný dönemlerde Ýngilizler bile tüm Osmanlý egemenliðinde yaþayan Balkan devletlerini Türklerin dostu ve Hristiyanlarýn düþmaný olarak kabul ediyorlardý. H. Demircan)

            “Eski dinleri Ýslamiyet’le benzeþtiði için Türklerin yeni dini kabul etmeleri kolay olmuþtur” gibi bir iddiaya rastlamýþsýnýzdýr. Bazý Ýnternet sitelerinde Türklerin eski dinlerinin Þamanizm olduðunu da okumuþsunuzdur. Bu iddia da temelsiz bir iddiadýr. Birincisi Ýslam dini Hak dindir,Son dindir. Bu husus Kur’an-ý Kerim’ de (Allah katýnda din kesinlikle Ýslam’dýr. Kitap verilenler, ancak kendilerine ilim geldikten sonradýr ki, aralarýndaki hak tanýmazlýk yüzünden ayrýlýða düþtüler. Allah’ýn ayetlerini inkâr edenler bilmelidirler ki Allah’ýn hesabý çok çabuktur. Al-i Ýmran:19) olarak bize bildirilmiþtir. Herkesin malumudur ki:Hz. Adem(as) dan bu güne bütün hak dinlerin özü Ýslam dinidir. Tufan Gündüz Derin Tarih dergisinin Türkler Nasýl Müslüman Oldular dosyasýna yazdýðý yazýda, Türk’lerin; Tek Tengri (Tek Tanrý)inancýna sahip olduklarýný,dua ederken Tek Tengri diye dua ettiklerini, öldükten sonra cennete gireceklerine inandýklarýný,Ýbni Fadlan’dan nakille, Müslümanlara karþý hassas davrandýklarýný,yanlarýnda bulunan bir  Müslüman tövbe istiðfar ettiðinde onlarýnda hemen Müslümanlar gibi tövbe istiðfar ettiklerini bizlere aktarmaktadýr.

            Adý geçen derginin ayný sayýsýnda Prof. Ýsmail Taþpýnar’da Þamanizm ve Türklerin Tanrý inançlarýný  benzer ifadelerle anlatmaktadýr. Taþpýnar’ýn yazdýðýna göre Þamanizm bir din olmaktan ziyade dini bir unsurdur. Eski Türk Kültüründe atalara saygýnýn önemli bir yere sahip olmasý,Türk kültüründe ölen atalarla ve tabiatüstü varlýklarla irtibatýn kurulmasýnda þamanlarýn aracýlýk yapmasý, bu külte önem verilmesine sebep olmuþtur.

            Eski Türklerin inançlarýyla ilgili kaynaklara geçmiþ bir bilgi notu paylaþmak istiyorum:

(Horasan Valisi Cüneyd ile Türk  Hükümdarý Hakan karþýlaþtýlar. Hakan’ýn ordusu o kadar kuvvetliydi ki,                 Cüneyd korktu. Hakan durumu görünce  Cüneyd’e haber gönderip: “Korkma,ben sana bir fenalýk yapmak istemem. Kuvvetlerinin eksik tarafýný önceden gördüm. Eðer sana galip gelmek ve kötülük yapmak isteseydim, fýrsat vermeden kuvvetlerini tozla duman ederdim. Senin akýllý ve dinini bilen bir kimse olduðunu duydum. Dininizi tanýyabilmek için bazý þeyler sormak istiyorum. Sakýn benden kuþkulanma, endiþeye düþme. Benim gibi bir adama gadr etmek yakýþmaz” dedi. Bunun üzerine Cüneyd geldi. Hakanla görüþtüler. Cüneyd: Ýstediðini sor? Beðendiðim bir cevap bulursam veririm. Aksi halde bunu benden daha iyi anlayana havale ederim.

Hakan: Zina eden bir kimse hakkýnda hükmünüz nedir?

Cüneyd: Evli olmayana yüz sopa atarýz. Ayrýca onu kalabalýðýn içinde teþhir ederiz. Evli olaný öldürünceye kadar taþlarýz.

Hakan: Ýyi, güzel. Namuslu olan bir insana zina iftirasý atana ne yaparsýnýz?

Cüneyd: Seksen sopa atarýz, bir daha þahitliðini kabul etmeyiz.

Hakan: Ýyi, güzel. Hýrsýz hakkýndaki hükmünüz nedir? 

Cüneyd: Eve zorla girip hýrsýzlýk yapanýn elini keseriz. Yol kesip adam öldüreni, yakalayýp çarmýha gereriz.

Hakan: Ýyi ve güzel. Gasp eden ve baþkalarýnýn malýný yaðmalayan kimseye hükmünüz nedir?

Cüneyd:Hýrsýzlýk dýþýnda kol kesmeyiz.

Hakan:Ýyi ve güzel Ýnsan öldüren ,kulak ve burun kesen kimse hakkýnda hükmünüz nedir?

Cüneyd:Bu husustaki hükmümüz cana can,göze göz,buruna burun…yani kýsastýr.

Hakan:Ýyi ve güzel. Yalancý,dedikoducu,saygýsýz kimse için hükmünüz nedir?

Cüneyd:Biz bu gibi kimselere sürgün,ahaliden uzaklaþtýrma ve aþaðýlama gibi cezalar veririz. Þahitliklerini kabul etmeyiz.  

Hakan:Sadece bu mu?

Cüneyd:Dinimize gö   re verilecek cevabýmýz budur?

Hakan:Bana göre dedikoducu kimseler,insanlarýn arasýný tutuþturan kimsedir. Böyle bir insaný hiç kimseyi görmeyeceði bir yere hapsederim. Alenen yellenenin kýçýný daðlarým.           Yalancýya gelince sizin hýrsýzýn elini kesmeniz gibi bende onun dini keserim. Ýnsanlarý güldürüp hafif meþrepliðe alýþtýranlarý memleketimden sürerim.

Cüneyd:Siz hükümlerinizi aklýn uygun görüp görmemesine göre veriyorsunuz. Biz ise Peygambere tabi olan, aklýmýza göre idareye kendimizi salahiyetli görmeyen bir milletiz. Allah bize faydalý olan þeylerin iç yüzünü hadislerin sýrrýný ve mahiyetlerini,faydalarýný ve sonuçlarýný bilir;insanlar bunu bilmez. Her þeyin dýþ yüzüne göre hüküm verirler. Nice tedbirsiz kiþiler kurtuluþa erdiði halde nice tedbirli kiþiler felakete uðramýþlardýr.

Hakan:Bundan daha deðerli söz söylememiþtin. Bu sözler kalbime iþledi.(El Cahiz,Hilafet Ordusunun Menkýbeleri ve Türklerin faziletleri.)

             El Cahiz’den aktardýðýmýz alýntýdan okuduðunuz gibi duyduklarý Türk Hakanýnýn hoþuna gitmiþ,kalbine iþlemiþtir. Eski Türklerin ilah anlayýþlarý ve günlük dini uygulamalarý bazý Ýslami uygulamalarla benzerlik gösterebilir. Ayrýca bizler Allah-ü Teala(cc)nýn her kavme peygamber gönderdiðini inanýyoruz. Ancak kabul etmek gerekir ki bu tür benzerlikler din deðiþtirmek için yeterli deðildir. Asýl önemlisi Eski Türk  dini inançlarýnýn Ýslamiyet kadar toplum hayatýnýn her alanýný kapsayýcý olmamasý,Kur’an-ý Kerim’le rekabet edecek bir kitaba, Hz. Peygamber'in karþýsýna ikame edecekleri bir peygambere,mescidin karþý bir mabede sahip olmamasý sebebiyle Türkler Ýslam ini karþýsýnda mutlak bir direniþ refleksi gösterememiþlerdir. Mustafa Alican)
            Türkler kabul ettikleri yeni dinlerine-sufilerin büyük gayretleriyle-safiyane biçimde baðlandýlar. Bu baðlýlýklarý sebebiyle kendi ýrkdaþlarýyla bile savaþmayý göze aldýlar,savaþtýlar. Ýslam dininin bayraktarý oldular.