İmza Kelimelerin Hikayeleri 13

1.
bir kimsenin, bir yazının altına bu yazıyı yazdığını ya da onayladığını belirtmek için, her zaman aynı biçimde ve kendi eliyle yazdığı kendi adı ya da adının imi.
2.
imzalamak eylemi.
köken
arapça m?y kökünden gelen im?a? ????? “geçirme, icra etme” sözcüğünden alıntıdır. bu sözcük arapça am?a ?????? “geçti, bitti” fiilinin if?al vezninde ıv. masdarıdır.
daha fazla bilgi için mazi maddesine bakınız.
ek açıklama
karş. konfirme. asli anlamı “bir hükme veya belgeye adını yazarak geçerliğini tasdik etme” şeklindedir.arak ise...
diye açıklıyor üstad nişanyan
tabiki saygı duyuyoruz yalnız benim ilgimi çeken bir konu var...

Biz tabiki osmanlı imparatorluğunun , devamı olduğumuz için osmanlıda imza nedir diye bakınca karşımıza çıkan tablo şudur...
Osmanlıca "imza", arapça kökenli olup (????? - ?im?a?) bir belgeyi onaylama, geçirme veya icra etme anlamına gelir. osmanlı'da resmi belgelerde imza yerine padişahın ismi ve lakabının hat sanatıyla yazıldığı tuğra (nişan-ı şerif) kullanılırken, yüksek idareciler ise pençe adı verilen özel işaretleri imza olarak kullanmıştır.

tuğra: ferman, berat, vakfiye gibi belgelerin başında yer alan padişahın imza tarzı.
pençe: vezirler ve yüksek rütbeli devlet görevlilerinin attığı özel imza.
paraf (imza): defterdarların veya yetkililerin belgelerin başlarına attıkları daha basit, hızlı imza türü.
osmanlı diplomatiğinde imza, belgenin meşruiyetini ve onayını temsil eden, genellikle sanatsal bir form (tuğra, pençe) arz eden bir mühür veya yazı türüdür.

buradanda anlıyoruz ki osmanlıda halkın yani bireylerin imzaları azınlıkta olan okumuş yazmış kesimi saymazsak normal halkın imzası yoktu ...
cumhuriyet ile birlikte okuma yazma seferberli ve vatandaşlık bilinci oluşturma çabası tabiki faydalı olmuştur. bu osmanlı tebaası durumundan vatandaşlığa geçişte tüm batı toplumu gibi bizimde her kişinin bir imzası olması şarttı ve bunu halka anlatmak öğretmek bir zorunluluktu ...işte imza kelimesinin bizdeki asıl hikayesi burada başladı osmanlının son döneminde rusyadan kaçıp bize sığınan beyaz ordu mensupları ,rus asilleri ,gürcüler ermeniler ahıskalılar tatarlar çerkezler ,hepsi okuma yazma biliyor ve imza kullanıyorlardı türk dostları sordular,siz alışıksınız bu imza olayına biz bilmiyoruz nedir bu imza dedikleri şey ....onlarda söylediler imya'nı (adı'nı) el yazısıyla yazıyorsun hepsi bu...

Yani rusça isim demek imya rusça yazılışı,??? ama onlar imza ya podpis diyorlar
kısacası rus dostlarımızdan aldığımızı düşündüğüm imza kelimesi adımızı el ile yazılışından farklı bir şey değildir.
not ...
bizler kitap harfleriyle elimizle yazıyoruz ...bu çok saçma bir olay aslında elimizle el yazısı yazmalıyız ruslar ve tüm avrupalılar gibi...

Dünya genelinde el yazısı kullanımı kültürden kültüre büyük farklılıklar gösterir ve evet, türkiye'deki gibi "kitap harfleri" (dik temel harfler/blok harfler) ile yazan milletler vardır, ancak eğik/bitişik el yazısı (cursive) da özellikle avrupa ve asya'nın bazı bölgelerinde hâlâ yaygındır.

işte dünya genelindeki el yazısı alışkanlıkları hakkında detaylar:
1. kitap harfleri (blok/dik temel harfler) kullananlar:
abd ve ingiltere: özellikle genç nesiller ve profesyonel ortamda baskı harfleri (block letters/print) çok yaygındır. bitişik el yazısı eğitimi birçok okulda azalmıştır.
kanada ve avustralya: abd'ye benzer şekilde, teknoloji kullanımıyla birlikte kitap harfleriyle yazmak günlük hayatta öne çıkmıştır.
doğu asya (çin, japonya): logografik sistemler (karakterler) kullanıldığı için, karakterler harf gibi birleşmez. insanlar daha hızlı yazmak için karakterleri sadeleştirerek "otomatik" bir el yazısı geliştirseler de, bu genellikle basılı karakterlerin hızlı ve az kıvrımlı halidir.
2. eğik/bitişik el yazısı (cursive) kullananlar:
avrupa (fransa, italya, ispanya, portekiz): bu ülkelerde eğitimde geleneksel olarak bitişik el yazısı (cursive) hakimdir ve insanlar genellikle bu stili kullanır.
rusya ve doğu avrupa: kiril alfabesi kullanan ülkelerde (rusya, bulgaristan vb.) el yazısı çok yaygındır ve genellikle harfler birbirine bağlıdır. rus el yazısı, latin alfabesinden oldukça farklı ve kıvrımlıdır.
vietnam: ilkokulda sadece bitişik, latin tabanlı el yazısı öğretilir ve yaygın olarak kullanılır.

3. karışık/diğer sistemler:
arapça ve urduca: bu diller doğası gereği bitişiktir, bu nedenle el yazısı ile basılı yazı arasındaki fark,latin alfabesindeki kadar keskin değildir.
hindistan: devanagari alfabesi kullanılır, ancak latin alfabesiyle "kıvrımlı" (cursive) yazmak, hızlı olduğu için tercih edilir.

özetle: türkiye'de meb'in 2017'de dik temel harflere geçmesiyle, el yazısı (bitişik) eğitimi zorunluluğu kalktı ve kitap harfleri kullanımı yaygınlaştı. bu durum, dijitalleşen dünyada abd ve benzeri batı ülkelerinde görülen "baskı harfleriyle yazma" trendine benzer bir uygulamadır. ancak avrupa'nın bazı kesimlerinde hala geleneksel bitişik el yazısı (cursive) kültürü devam etmektedir.

Kısaca el yazsı elimizle yazdığımız yazı olmalı diye düşünüyorum hem pratiklik adına  hemde estetik olması sebebiyle...

geldik yine bir kelimenin hikayesinin sonuna sürçilisan ettiysek af ola ,kalın sağlıcakla.