Tatil Anlayışım

TATİL ANLAYIŞIM 

5 Ekim 2026

Sabah yürüyüşümü yapıyorum. Bugün kampın havası daha bir güzel; insanın içine ferahlık veren, adımlarını hafifleten bir sabah. Yolda karşılaştığım kamp sakinleriyle selamlaşıyor, birbirimize “Günaydın” deyip iyi tatiller diliyoruz. Tanımadığımız insanlarla bile birkaç kelimeyle kurulan bu küçük yakınlık, kamp hayatının en güzel yanlarından biri galiba. Herkesin yüzünde tatilin o telaşsız ifadesi, dilinde birbirine bırakılan güzel dilekler var. Yol uzayıp gidiyor, biz de selamlarımızı sağa sola bıraka bıraka yürümeye devam ediyoruz.

Derken palmiye ağacının üzerinden yine o ilginç ses geliyor. “Hülüp carcar” dercesine ötüyor; arada da sanki kendi kendine mırıldanıyor. Dayanamayıp duruyor, sesin sahibini görmeye çalışıyorum. Fakat bizim kuş yüz görümlüğü istiyor, saklanıyor. Ses var, kuş yok! Ben de merakımı gidermek için yapay zekâdan yardım istiyorum: “Bu kuş ne olabilir?” diye soruyorum. Birkaç ihtimal söylüyor ama kuş ortada olmayınca benim merakım da dinmiyor.

Bu kuşun peşine düşmüşken, daha bir ay kadar önce Didem’le İstanbul’a gittiğimizde Beykoz Cam ve Billur Müzesi’nin arazisinde gördüğümüz tavus kuşları geliyor aklıma. Konusu açılmışken anlatayım; ben ne çok şeyi anlatmak istiyorum da vakit yetmiyor. Bir kuş sesi başka bir kuşu, o kuş da beni daha dün yaşanmış gibi duran başka bir anının içine çekiyor. Hafıza böyle bir şey işte; bazen bir albüm gibi sayfa sayfa açılmıyor da, palmiye dalından gelen “hülüp carcar” sesiyle ansızın bir başka bahçeye götürüyor insanı.

Bizim gibi tavus kuşlarını merakla izleyen gençlerden birine, gösterişsiz olanın büyük ihtimalle dişi olduğunu söylüyorum. “Biz insanlar hariç, doğada erkekler süslü, dişiler daha süssüzdür,” diyorum. Tavus kuşunun ihtişamlı kuyruğu da bunun en güzel örneklerinden biri. Erkek, bütün gösterisini kuyruğuna yüklemiş; dişi ise daha mütevazı bir kıyafetle dolaşıyor.

Tam o sırada Didoş’un anlattığı mahallelerindeki küçük kedi yavrusunun başından geçen macera geliyor aklıma. Minik kedi bir arabanın içine girmiş, çıkmak bilmiyor. Ne yaptılarsa olmamış. Sonunda anne kedi sesi açmışlar da bizim küçük kaçak, annesinin sesini duyunca ortaya çıkmış. “Anneciğim, anne kedi sesi açtık, ancak o zaman çıktı,” demişti Didoş.

“Ne müthiş bir taktik!” demiştim o zaman. “Hiç unutmamalı bunu.” İşte şimdi tavus kuşlarının karşısında bu bilgi birden aklıma düşüyor. Madem canlıların kendi türlerinin seslerine karşı böyle güçlü bir tepkisi var, yeni bir deney yapabiliriz.

Hemen dişi tavus kuşunun sesini açıyoruz. Ve o anda olanlar, etrafta merakla seyredenleri şaşırtıyor. Birkaç saniye önce ağır ağır dolaşan tavus kuşlarının dikkatleri birden sese yöneliyor. Başlar kalkıyor, bakışlar değişiyor, kulakların duyamadığı ama onların dünyasında anlamı olan bir çağrı havaya karışıyor sanki. Biz de birbirimize bakıp gülümsüyoruz.

Demek ki Didoş’un mahalledeki minik kediden öğrendiği taktik, şimdi Beykoz’daki tavus kuşlarına kadar uzanmıştı. Bir annenin sesi bir yavruyu arabadan çıkarıyor, bir tavus kuşunun sesi de başka tavus kuşlarının merakını uyandırıyordu. Doğada bazı kapılar var ki anahtarı gerçekten de ses.

Tavus kuşlarının şaşkın bakışlarını ardımda bırakıp kaldığımız eve doğru yürümeye devam ediyorum. İçimden de “Benim tatil anlayışımı anlayacaklar mı acaba?” diye geçiriyorum. Çünkü benim tatilim yalnızca denize girip güneşlenmekten ibaret değil. Bir palmiye ağacının tepesinde “hülüp carcar” diye öten kuşu merak etmek, görünmeyen kuşun peşine düşmek, bir ay önce Didem’le gördüğüm tavus kuşlarını hatırlamak, oradan mahalledeki minik kedinin kurtarılışına uzanmak... Tatil dediğin biraz da zihnin bavulunu açıp içinden rastgele anılar çıkarmak değil mi?

H. Çiğdem Deniz