Üç Adam Ve İki Kağnı
Güneş batmış her taraf koyu bir karanlığa bürünmüştü. En uzak çayırından ot taşıyorduk köye. Tek düşüncemiz kazasız belasız köye varmaktı. Beraber olduğum kayınpeder ve kayın biladerim de benimle aynı düşünce içindeydiler.
“ Öksüz hırsızlığa çıkarsa ay ilk akşam doğar.” Demiş Atalarımız. Göz gözü görmez zifiri karanlık içinde kalınca keşke öksüz hırsız olsaydık ay doğar ve yolumuzu seçmekte zorlanmazdık diye düşünmedim değil. Yetmişli yılların ortalarındayız. Adem Baba yöntemleriyle çiftçilik yaptığımız yıllar. Tarlaları pullukla sürüp, çayırları tırpanla biçiyoruz. Taşıma aracımız kağnı arabaları…
Büyük zorlukları yenerek önümüzdeki iki kağnı arabasıyla köye yaklaştık. Güneş batmadan günlük işlerini bitiren komşularımız çoktannn yumuşak yataklarında tatlı uykunun kollarına bırakmıştı. Karanlıkta arabaları devirmeden sağ salimen harmana ulaştırmak bizim için düğün bayram olacaktı…
Oysa güne güle oynaya başlamıştık. Kayınpederimlere ırgat gidip kağnı arabamızla onlara ırgat olacaktım. İki gün önce sözleşmiştik. Onlar sabahın erken saatlerinde öküzlerini koşup yola çıkmışlardı. Evimizin önündeki yoldan geçerlerken buluştuk. Böylece iki kağnı, üç adam yola çıktık. Güneş dağların doruklarını henüz aydınlatıyordu. Yol boyu gittiğimiz vadiden tatlı serin bir rüzgâr yüzümüzü yalarken, yolumuza daha bir neşeyle devam ettik.
Laşet köprüsünü geçtik, Uzunoluk diye adlandırılan mıntıkada sarıçam ormanında kuşların cıvıltısı gönüllerimizi şenlendiriyordu. Kışlalarımızın yakınındaki Darboğaz adlı meramızdan vadinin karşı yamacına geçtik. Kağnı arabaların oluşturduğu yollu takip ederek döne döne yüksek bir dağın yamacının bitimindeki köye en uzak çayıra Pegler’e vardık.
Köyümüzün tarihçesini yazan saygın yazar amcamız Hayrettin Tokdemir, Pegler çayırlarında ve çevresinde yüzyıllar önce insanlar yaşamış. Kömta adlı bir şehir kurmuşlar. Pek kelimesi yöremizde yıkılmış, harap olmuş ev kalıntıları için kullanılır. Biz dönelim işimize, günler hayli kısaldı. İki dönüm yapmamız gerek.
Kısa bir dinlenmeden sonra arabaları ot yığınlarına yanaştırıp hızlı hızlı yükledik. Kağnı arabasına ot yüklemenin önemli tekniği var. Neyse kayınpeder yıllarını köy işlerinde geçirmiş. Araba yüklemede usta olmuş. Otu yüklemek kadar arabaların ipini sıkı çekmek de bir o kadar önemlidir. İki genç, kayınbiraderle keçi kılından bükülmüş kalın urgan ipi son gücümüzü harcayarak çektik. Yengemizin hazırladığı bohçadan ketelerle yarım kahvaltı yapıp öküzleri koştuğumuz gibi köye doğru hareket ettik.
Yamaç yerlerde birimiz elimizi ipe geçirip arabaların devrilmemesi için çaba harcıyorduk. Ve arabaların önünde diğer iki kişi arabaların yoldan sapmadan gitmesini idare ediyordu. Fazla zorlanmadan kayda değer tehlike atlatmadan ana yola Şavşat-Ardahan yoluna vardık. Bundan ötesi düğün bayram. Tehlike atlatacağımız çayırlardaki yolları geçmiştik. Bizim gibi ot taşıyan komşular, karayolunda yol alan motorlu taşıtlarla karşılaşıyorduk. İki saate yakın bir süre sonra köye vardık. Hızlı bir çalışmayla otları mereğe (samanlık) boşalttık. Zaman harcamadan yemek yedik. Önle oldu. Hemen öküzleri koştuğumuz gibi ikinci dönüm için yola çıktık.
Yaz sıcakları sona ermiş. Havalar oldukça ılımıştı. Güle oynaya sabahleyin takip ettiğimiz yolları takip ederek Pegler’e ot yığınlarının yanına vardık. Günler hayli kısaldığı için otların yanına vardığımız zaman ikindi olmuştu. Kayınpeder ikindi namazını kılıncaya kadar kayınbiraderle sırt üstü yatarak azıcık nefes çevirdik dinlendik.
Dirgenlere sarıldık. İki arabayı en kısa sürede yükleyip karanlık olmadan yola çıkmaktan başka bir düşüncemiz yoktu. Kayınpeder arabanın üstünde benim arabaya attığım otları araba yükleme usulüne göre yerleştiriyordu. Üçüncü eleman öküzlerin fazla uzaklara gitmemesine dikkat ediyor ve arabanın dengeli yüklenmesini tarif ediyordu.
Bu kez yüklenecek ot fazlaydı birinci dönümde yüklediğimiz ottan. Kağnı arabaların haddinden fazla yüklenmesi hoş olmadı. Anayola varıncaya kadar inişli, dönemeçli dar yollardan geçmek gerekiyordu. Harekete başlarken güneş batmasına dakikalar kalmıştı.
Ve hareket başladı. Hafif eğimli yolu geçip iniş ve dönemeçli yola geldik. İnişte arabaların hızlanmasını önlemek için daha önce kesilerek hazırlanan genç köknar ağacı arabanın arkasına bağlanırdı. Böylece arabanın hızlanıp bir derece engellenir. Birinci arabayı inişli yoldan geçirip tehlikeden kurtardık.
Sıra ikinci arabaya geldi. Bir kişi birinci arabanın yanında bekliyor, iki kişide diğer arabayı kontrollü biçimde dönemeçli yolda ilerletiyordu. Dönemece gelince arabanın arkasına bağlanan tat (köknar fidanı) kağnını dönmesini engelledi. Tekerler boşandı. Düz bir yolda tekerlerin boşanması sorun olmaz. İniş ve dönemeçte tekerleri yerlerine geçirmek için dört beş adama ihtiyaç vardır.
Öndeki arabadan öküzler boyunduruktan açıktık. Üç eleman tekerleri yerine takmak için ellerimize tükürüp işe koyulduk. Bir elemanın arabanın başını tutması gerekiyor. Arabayı kaldırıp tekerleri yerine yerleştirmek iki elemana bakıyordu. Kağnıya omuz verdik. Abartmadan dört adam ancak bu işte başarı sağlardı. Aşağıdaki çayırlarda hareket ettiğimizde bir adam görmüştüm hayal meyal. Bu kez sağa sola baktığımda in cin top oynuyordu.
Ellerimizi ovuşturduk bir süre. Kayın peder arabayı bırakıp yarın gerekeni yaparız diye bir öneri getirdi. Üç adamın iki arabayla sağ salimen köye varamaması hiç güzel karşılanmaz. Adama otantik deyişle türkü koşarlar! Biraz dinlendik. Özellikle arabayı bırakıp tek arabayla dönmeyi kesinlikle reddettim. Bu kez Allah ne güç verdiye arabaya bir kez daha omuz verdik. Bacaklarımız titriyordu. Bu kez başardık. Tekerleri yerlerine taktık. Uzun süre yağmur altında kalsak ancak bu kadar ıslanırdı elbiselerimiz. Aşırı derece terlemiştik. Gömleklerimizi çıkarıp sıksak şapı şapır ter akardı.
Derin derin soluklandık. Kontrollü olarak arabaları ana yola geçirdik. Bir büyük tehlikeyi atlatıp düze çıkmıştık. Gün çoktan batmış doğamız zifiri karanlığa bürünmüştü. Kara yolu geniş olduğu için tehlike kalmamıştı. Köye vardığımızda köy imamı yatsı ezanı okuyalı hayli zaman geçmişti. Deyim yerindeyse haşat olmuştuk.
Akşam yemeğinden sonra içtiğimiz kıtlama çay yorgunluğumuzu almıştı. Yarın bizi yeni iş bekliyordu. Köy demek iş demektir. Köyde işler bitmez. Çalışmak üretmek güzel güzelde toprakla güreş yaparcasına iptidai araçlarla çalışmak acı…
Yorumlar, Tebrikler ve Beğenenler
- Yorumlar 1
- Yorum Yaz
- Tebrikler
- Beğenenler
- Popüler Yazıları
Yorum yazmak için giriş yapın.
Edebiyat ve Kültür Platformu