Bedenin neresinde olduðu tam olarak bilinemeyen, ama varlýðý inkâr edilemeyen bir sýzý vardýr. Tek bir yerden deðil, her yerden ayný anda sýzlar. Ne bir yaraya benzer ne de bir hastalýða; daha çok sabahlarý uyanýrken göðsün içinde aðýrlaþan bir hava gibidir. Ýnsan onu taþýr ama nereye koyacaðýný bilemez. Konuþulmazsa büyür, anlatýlýrsa eksik kalýr. Hayat aðrýsýnýn ta kendisidir bu.

Bazen geçmiþten kalma bir cümle dokunur o aðrýya, bazen de geleceðin belirsizliði. Ýnsan, yaþanmamýþ ihtimallerin yasýný tutarken bulur kendini. Olmamýþ þeyler, olanlardan daha çok aðrýya neden olur. Çünkü gerçekleþmeyen hayatlar, insanýn içinde sonsuza kadar yarým kalýr ve her yarým, zamanla aðrýya dönüþür.

Hayat aðrýsý, sessizce öðrenilen bir dildir; herkes bilir ama kimse tam telaffuz edemez. Bu aðrý bazen zamana tutunur. Geçmiþin bazý günleri, sanki hiç geçmemiþ gibi içte zonklar. Bir cümle, bir koku, bir sokak köþesi, aðrýnýn yerini aniden deðiþtirir. O an insan, bugünle dün arasýnda sýkýþýr kalýr.

Takvimleri tanýmaz hayat aðrýsý; onun için her þey ayný anda olur. Bu yüzden bazý anlar gereðinden aðýr, bazýlarý gereðinden sessizdir.

Hayat aðrýsý çoðu zaman kayýplarýn adýný taþýr, ama kendisi isim kabul etmez. Gidenler, bitenler, yarým kalanlar onun içinde birbirine karýþýr. Bir boþluk gibi hissedilir; ama boþluk deðildir, aksine fazlalýktýr. Ýçeride taþan, yer bulamayan bir yoðunluk. Ýnsan bazen bu aðrýyý özlem sanýr, bazen yorgunluk; oysa o, varoluþun omzuna býraktýðý görünmez bir yüktür.

Bazý günler hayat aðrýsý, bedenin ritmini bozar. Adýmlar yavaþlar, kelimeler geç gelir, gözler uzaklara takýlýr. Kimse fark etmez; çünkü insan, acýsýný günlük hareketlerin arasýna ustaca saklamayý öðrenir. Gülümsemenin arkasýnda, sýradan cümlelerin içinde sessizce nabýz atar. Hayat aðrýsý, baðýrmaz, ýsrar eder.

Bu aðrý, en çok geceleri þekil deðiþtirir. Iþýklar söndüðünde, dikkat daðýlmadýðýnda, kendine alan bulur. Yataðýn içinde bir o yana bir bu yana dönen beden, aslýnda aðrýnýn uygun bir yer aramasýdýr. Uyku, onu tamamen susturmaz; sadece üzerini ince bir örtüyle kapatýr. Rüyalarda ise serbest kalýr, simgelere bürünür, kendini anlatmanýn baþka yollarýný dener.

Ýnsan bu aðrýyý bazen yazýya, bazen sese ya da renge dönüþtürmeye çalýþýr. Bir þiirin arasýnda, bir melodinin kýrýk yerinde, bir resmin karanlýk köþesinde belirir. Bu bir iyileþme deðildir; daha çok birlikte yaþamanýn bir yoludur. Aðrý, anlam bulduðunda hafiflemez belki, ama yerli yerine oturur. Ýnsan, onunla ayný odada nefes almayý öðrenir.

Zamanla hayat aðrýsý deðiþir; keskinliðini yitirir ama derinleþir. Gençken yakýcýdýr, yaþ aldýkça aðýrlaþýr. Ýlk baþta direnilen bir þeyken, sonra taþýnan bir þeye dönüþür. Ýnsan, aðrýyý kendinden ayýrmayý býrakýr; onu kimliðinin sessiz bir parçasý gibi kabul eder. Bu kabulleniþ bir teslimiyet deðil, bir tanýþýklýktýr.

Hayat aðrýsý, baþkalarýnýn yanýnda baþka görünür. Kalabalýkta silikleþir, yalnýzlýkta belirginleþir. Bazen bir baþkasýnýn bakýþýyla hafifler, bazen tam da o bakýþla derinleþir. Çünkü her insanýn hayat aðrýsý kendine özgüdür; benzerlikler olsa da tam olarak örtüþmez. Bu yüzden en yakýn olanlar bile birbirinin aðrýsýný ancak kýyýsýndan anlayabilir.

Nihayetinde hayat aðrýsý, insaný eksilten deðil, biçimlendiren bir þeye dönüþür. Keskin köþeleri törpüler, bakýþý derinleþtirir, sessizliði anlamlý kýlar. Tamamen geçmez; geçmesi de gerekmez. Çünkü o aðrý, yaþanmýþ olmanýn kanýtýdýr. Ýnsan hayata dokundukça, hayat da insana dokunur. Arada kalan iz, hayat aðrýsýdýr.

.

.

.

.