Anadolu’muzun kuzey doðu ucundaki serhat ilimiz Ardahan’dan köylerinin birçoðu bulutlara komþu Þavþat ilçemize doðru yol alýyoruz arabamýzla. Ardahan Ovasýný, menderesler çizen nazlý akan derelerini sol tarafýmýzda býrakýp Sahara Daðý’na yaklaþýp Artvin topraklarýna vardýk. Ve Kocabey Köyü yaylalarýna selam verip, yerel adýyla Yanvegi’nin yamaçlarýnda yolculuðumuz bin bir renk yayla çiçeklerini ve önümüzde beliren çam ve ladin aðaçlarýný seyrederek yolumuza devam ediyoruz. Sahara düzlüklerindeki kaynaklardan oluþan ve yaylalarýn karþýsýnda baþlayan giderek derin bir vadide Karadeniz’de son bulacak yolculuðuna baþlayan çayýmýzda vadinin derinliklerinde nazlý nazlý akýyor.

        Yanbegi yamaçlarýný bitirip Baþ Yatak adlý mýntýkaya vardýðýmýzda ta ilerilerde ve aþaðýlarda kýrýk arazilere yerleþmiþ bil umum Þavþat köyleri ayaklarýmýz altýnda gözükmekte adeta. Baþ Yatak arkamýzda kaldýðýnda kara taþýtýmýz seyrelmiþ çam ormanlarýnda iki elin parmaklarýndan daha çok dönemeçleri bitiriyor. Bu kez daha çok ladin ve köknar aðaçlarýyla bezeli oksijeni bol ormanýn içinden geçip Kocabey Kýþlalarýna varýyoruz.  Kýþlalarý da geride býrakýp bu kez yine kudretten büyümüþ çam ormaný içindeki baþýmýzý döndüren dönemeçleri de geçerek dupduru çayýmýzýn aktýðý vadinin karþý yamacýnda yolculuðumuz devam ediyor. Þavþat’a varýncaya kadar bu kez önümüzde meyve aðaçlarýyla bezeli köylerden geçerken yine önümüzde dönemeçleri geçmek gerekiyor. Þavþat ve köyleri kýrýk yerleþim alanlarý içinde… Köyler þenlikli deðil artýk geçen yýllar gibi. Nüfuslarý hayli azalmýþ! Göç… Göç…

        Þavþat’ý, Anadolu’nun kuzey doðusunu kendi kaderine býrakalým halkýyla, doðasýyla. Bu kez yurdun güney batý köþesine Muðla topraklarýn izlenimlerimizi ve gördüklerimizi konu edinelim. Akdeniz’i ve Akkaya Köyü’nü görmek için þehir merkezinden yola çýktýk. Yolumuz bakýmlý ve temiz; asfalt.

         Muðla’nýn çýkýþýnda oldukça düz araziler boyunca ilerlerken yolun sað ve solunda dizili binalarý ve yer yer sebze bahçeleri, ekili tarlalarý geride býrakýyoruz. Tarla ve çayýrlardaki meyve bahçeleri göz okþayýcý güzellikte… Daha ileride yolumuz týpký Kocabey kýþlalarýný geçerken karþýladýðýmýz çam ormanlarý gibi çam korularý bizi karþýlýyordu.

        “Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz’dir ileri.” komutu gibi bizim de hedefimiz Akkaya Köyü, Azmak Irmaðý ve Akdeniz idi. Ve týpký Anadolu’nun kuzeydoðusundaki Sahara Daðý’ndan Þavþat’a giderken karþýlaþtýðýmýz kývrýmlý dönemeçleri geçmek gerekiyordu maviyi denizi görmek için. Neyse baþ dönmesi, mide bulantýsý yaþamadan dönemeçleri bitirip Azmak Irmaðý kýyýlarýna vardýk. Ve masmavi sularýyla denizlerimizin en beyazý Akdeniz’i gördük.

        Azmak ýrmaðý, Anadolu’nun ilginç bir ýrmaðý. Uzunluðu pek kýsa. Akkaya Köyü’nün yaslandýðý kayalýklardan fýþkýrýyor, debisi ise hayli yüksek.   Tekne turlarý yapmaya da elveriþli. Ýlginç bir ýrmak gerçekten Azmak. Yayla düzlükteki pýnarlar gibi su kütlesi dupduru. Irmaðýn kenarlarýnda su tanýmsýz güzel yeþil rengini kýyý boyunca uzanan yeþil sazlardan alýyor.

Güney Batý Anadolu’muzun bu küçük ýrmaðý, kýyýlarýndaki gür sazlýklar içlerinde yaþayan böceklere ve böceklerle beslenen kazlara, ördeklere daha birçok kuþa ev sahipliði yapýyor. Kaz ve ördekler, ýrmakta teknelerde tur yapan insanlara hayvan sevgisini yakinen tatmanýn zevkini tattýrýyor. Azmak Irmaðý yaz mevsiminde çeþme sularý gibi duru ve soðuk suyunu Gökova Körfezine akýtýyor.

Akkaya Köyü, Azmak Nehri ve Gökova Körfezi’nin armaðaný týpký Mýsýr’ýn Nil’in armaðaný olduðu gibi. Irmaðýn köy tarafýndaki kýyýsý boyunca çeþitli boy ve büyüklükte kafeterya, lokantalar konuklarýný bekliyor. Gökova Körfezi’ni biz gördüðümüzde deniz suyu dalgasýz masmavi Isparta halýlarý gibi sere serpe serilmiþ haliyle göz zevkimizi okþuyordu. Irmaðýn köy tarafýnda kýyýsý ve Gökova Körfezi kýyýsýnda baþtanbaþa lokanta, kafeterya… benzeri iþletmeler turistlere hizmet veriyor. Bu yönüyle ýrmak ve körfez plajý halkýmýza geçim kaynaðý ayný zamanda.

Akkaya Köyü ve Gökova Körfezi Anadolu’nun en göz alýcý güzelliklerini sergileyen zenginlik kaynaklarýmýzdan sadece bir kaçý. Çeþme sularý kadar duru, yayla sularý kadar yýl boyu soðuk suyuyla Azmak nehri, kýyýsýnýn hemen karþýsýnda ki dik yamaçlar boyu uzanan kayalýklarý, kayalýklardaki doðayý bezeyen çam aðaçlarýnýn görülmesi gereken güzelliklerden sadece bazýlarý. Ne mutlu bizlere, betimlemek ve övmekle yetersiz kalacaðýmýz varlýklara sahip topraklarda oturuyoruz. Anadolu’nun kuzey doðusu ve güney batýsýnýn topraklarý güzel yurdumuzun sadece yakinen gözlemlediðim yerler. Yurdumuzda daha nice nice doða harikasý yöreler, denizler, ýrmaklar göller… var…