Eski zamanlarda, uzak bir memleketin dað köyünde, ömrünü taþlarý yontmaya adamýþ yorgun bir usta varmýþ. Elleri nasýr tutmuþ, beli bükülmüþ ama gözlerindeki çocuksu pýrýltýyý hiç kaybetmemiþ. Bir gün çýraðý, ustanýn yorgunluðuna bakýp sormuþ: "Ustam, bunca keder, bunca yokuþ... Her akþam nasýl oluyor da eve sanki dünyayý fethetmiþ gibi gururla dönüyorsun?". Usta, tozlu ellerini dizine vurmuþ ve kýsýk bir sesle fýsýldamýþ: "Evlat, hayat sana bazen öyle bir oyun oynar ki, kendini bir anda havada, boþlukta bulursun. Bu anlarda yere nasýl çakýlacaðýný deðil, gökyüzüne en son hangi tekmeyi savuracaðýný düþünmelisin. Ben kayayý her kýrdýðýmda, aslýnda beni yere baðlayan kederin zincirine bir darbe indiriyorum".

Hayat, bizi hep en hazýrlýksýz anlarýmýzda, sýrtýmýz kaleye dönükken yakalar. Bazen memleketin dar ve tanýdýk sokaklarýnda, bazen þehrin buz gibi kalabalýðýnda kimsesiz bir çýkmazda buluruz kendimizi. Her þeyin üzerimize geldiði, yerçekiminin ruhumuzu zemine doðru amansýzca çektiði kýrýlma anlarýnda aslýnda iki seçeneðimiz vardýr: Ya düþüþün sertliðiyle un ufak olup tozlanmak ya da düþerken zarafetle bir kavis çizerek varoluþa bir rövaþata çekmek.

Ýnsanýn kendi hikâyesine rövaþata çekmesi, sadece fiziksel bir beceri deðil; kýrýlmýþ bir kalbin, yorgun bir ruhun son direniþ hamlesidir. Mekaniktir hayat; insaný öyle bir savurur ki denge bozulur, ayaklar yerden kesilir. Havada asýlý kalýnan saliselik boþlukta, imkânsýzý mümkün kýlan kadim irade devreye girer. Yenilgiyi sessizce kabul etmek yerine, sýrtüstü düþeceðini, canýnýn yanacaðýný bile bile riski göze alýp verilmiþ en vakur cevaptýr bu hamle. Çünkü biliriz; bazý vuruþlar sadece skoru deðiþtirmek için deðil, insan kalmanýn ve havada asýlý duran onuru korumak için yapýlýr.

Mecazi anlamda rövaþata, bir "vazgeçmeme" yeminidir. Bir öðretmenin cehaletin koyu karanlýðýna inat yaktýðý titrek mum, bir kalemin hüzne ve yalnýzlýða raðmen kâðýda býraktýðý samimi, ýslak iz, aslýnda dünyanýn acýmasýzlýðýna karþý sergilenen en asil inceliktir. John Steinbeck’in de dediði gibi: "Ýnsanýn ruhu yenilmez, sadece bazen dinlenmeye çekilir". Bu sessiz direniþ, tam da rövaþata anýna benzer. Dünya insaný hýrslý bir biçimde yere çalmaya çalýþýrken, ruhun derininden gelen yaralý güçle göðe doðru fýrlarsýnýz.

Düþecek olmanýn kaçýnýlmaz korkusu, vuruþun þýklýðý ve cesareti yanýnda sönük kalýr. Zira bu hayat, sadece dümdüz yollarda güvenle yürüyenlerin deðil; bazen en hüzünlü ve en vakur þekilde düþmeyi göze alanlarýn hanesine yazýlýr. Sonunda elbet sýrt yere deðer, can yanar, üzerimiz memleket topraðýyla tozlanýr. Ama vuruþun havadaki yankýsý, bizi uzaktan izleyenlerin zihninde ve kendi yorgun ruhumuzun kuytularýnda unutulmaz bir ders olarak asýlý kalýr.

Asýl mesele yere hiç düþmemek deðil, düþerken bile göðe doðru soylu bir hamle yapabilmektir. Hayatýn bizden esirgediði paslara, kendi acýmýzdan ve emeðimizden yarattýðýmýz derin cevaplarla karþýlýk vermek, insan olmanýn en bilgece ve en cesur yanýdýr.

Aþk ile eyvallah.

Derya Deniz DÝNÇ